• Stan prawny na: 2026-05-25
Przy pośrednictwie w sprzedaży nie wystarczy wskazać jednego uniwersalnego kodu PKD. W 2026 r. trzeba ustalić, czy przedsiębiorca tylko kojarzy producenta z klientem, zawiera umowy w imieniu producenta, czy sam kupuje i sprzedaje towar.
W artykule wyjaśniamy, kiedy właściwe mogą być kody PKD 2025 dla agentów sprzedaży, pośrednictwa detalicznego, sprzedaży drzwi i materiałów budowlanych oraz usług marketingowych.

Opisany model polega na pozyskiwaniu klientów dla producenta systemów zabezpieczeń, wkładek zamkowych, kluczy i drzwi oraz na otrzymywaniu prowizji od sprzedaży. W takiej sytuacji najpierw trzeba rozdzielić dwie kwestie: kwalifikację cywilnoprawną współpracy z producentem oraz statystyczne oznaczenie działalności kodem PKD.
Jeżeli pośrednik stale pozyskuje klientów, doprowadza do zawarcia umów albo zawiera umowy w imieniu producenta, podstawowym punktem odniesienia jest art. 758 Kodeksu cywilnego, czyli umowa agencyjna. Agent działa na rzecz przedsiębiorcy dającego zlecenie i otrzymuje wynagrodzenie, najczęściej prowizyjne.
Inaczej jest przy komisie. Art. 765 Kodeksu cywilnego dotyczy sytuacji, w której komisant sprzedaje rzecz ruchomą na rachunek komitenta, ale w imieniu własnym. Jeżeli więc klient zawiera umowę bezpośrednio z producentem, a pośrednik jedynie doprowadza do sprzedaży albo występuje jako przedstawiciel producenta, nie należy automatycznie kwalifikować tej współpracy jako komisu.
W praktyce kod PKD należy dobrać nie do nazwy umowy użytej przez strony, lecz do rzeczywiście wykonywanych czynności. Inny kod będzie właściwy dla samego pośrednictwa prowizyjnego, inny dla sprzedaży towaru na własny rachunek, a jeszcze inny dla usług reklamy, montażu albo serwisu.
Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Od 2025 r. przy nowych wpisach i aktualizacjach należy posługiwać się klasyfikacją PKD 2025. W przypadku działalności polegającej na pozyskiwaniu klientów dla producenta drzwi, zamków, systemów zabezpieczeń albo podobnych towarów w pierwszej kolejności warto przeanalizować kody dotyczące agentów sprzedaży hurtowej oraz pośrednictwa w sprzedaży detalicznej. Przy wyborze oznaczenia warto też przeczytać poradnik „PKD 2025 dla jednoosobowej działalności – jak dobrać kod”.
Przy aktualizacji lub zakładaniu firmy warto sprawdzić także, jak funkcjonują e-doręczenia w CEIDG dla jednoosobowej działalności, ponieważ obowiązki rejestrowe nie ograniczają się wyłącznie do wyboru kodów PKD.
Ten kod może być właściwy, gdy przedsiębiorca działa jako agent lub przedstawiciel handlowy producenta określonej grupy towarów, a sprzedaż ma charakter hurtowy albo jest kierowana przede wszystkim do innych przedsiębiorców. Przy systemach zabezpieczeń, drzwiach, wkładkach zamkowych i podobnych produktach może to być jeden z głównych kodów do rozważenia.
Nie będzie to jednak właściwy kod, jeżeli przedsiębiorca sam kupuje towar od producenta i odsprzedaje go we własnym imieniu. Wtedy działalność należy rozważać jako handel hurtowy albo detaliczny na własny rachunek, a nie jako agencyjne pośrednictwo.
Ten kod można rozważyć, gdy pośrednik sprzedaje lub kojarzy transakcje dotyczące różnych, niesprofilowanych grup towarów, bez wyraźnej specjalizacji w jednej branży. Jeżeli działalność ma dotyczyć głównie drzwi, zamków i zabezpieczeń, kod 46.18.Z może być bardziej precyzyjny niż 46.19.Z, ale ostateczna kwalifikacja zależy od rzeczywistego zakresu oferty.
Jeżeli planowane jest rozszerzenie firmy o drugą działalność / kody PKD, warto nie tylko dopisać kod dodatkowy, ale też sprawdzić, czy zmienia się działalność przeważająca firmy.
W PKD 2025 kod 47.91.Z odnosi się do pośrednictwa w sprzedaży detalicznej niewyspecjalizowanej. Może mieć znaczenie, gdy pośrednik kojarzy sprzedających i kupujących detalicznych, działa za opłatą lub prowizją i nie przejmuje własności towarów.
Ten kod trzeba odróżnić od sprzedaży internetowej prowadzonej na własny rachunek. Jeżeli przedsiębiorca sam sprzedaje towar klientom, wystawia faktury we własnym imieniu i ponosi odpowiedzialność sprzedawcy, sama kwalifikacja jako pośrednictwo może być niewystarczająca. Podobne różnice dobrze widać przy modelach takich jak pośrednictwo w sprzedaży.
Jeżeli przedsiębiorca nie tylko pośredniczy, ale prowadzi własną sprzedaż detaliczną drzwi, okien, zamków, drobnych wyrobów metalowych, materiałów budowlanych albo podobnych towarów, należy rozważyć kod 47.52.Z. Jest to jednak kod dla sprzedaży detalicznej, a nie dla samego pozyskiwania klientów dla producenta.
Kod 46.73.Z może mieć znaczenie, gdy przedsiębiorca prowadzi sprzedaż hurtową materiałów budowlanych, okien, drzwi albo podobnych towarów na własny rachunek. Nie jest to jednak podstawowy kod dla typowego agenta, który nie nabywa towaru i nie odsprzedaje go dalej.
Jeżeli zakres współpracy obejmuje nie tylko doprowadzanie do sprzedaży, lecz także promocję marki producenta, kampanie reklamowe, marketing bezpośredni, przygotowywanie materiałów promocyjnych albo doradztwo marketingowe, można rozważyć dodatkowo PKD 73.11.Z. Samo pozyskiwanie klienta w ramach agencyjnej sprzedaży nie zawsze oznacza jednak, że przedsiębiorca prowadzi pełną działalność reklamową.
Najczęstszy błąd polega na wyborze kodu PKD tylko dlatego, że w opisie występuje słowo „sprzedaż”. W przypadku pośrednika prowizyjnego kluczowe jest to, czy pośrednik sprzedaje towar jako własny, czy jedynie doprowadza do transakcji między producentem a klientem.
Jeżeli firma działa jako handlowiec producenta, pozyskuje klientów i otrzymuje prowizję, zasadniczo analizuje się kody agencyjne lub pośrednictwa. Jeżeli natomiast przedsiębiorca kupuje towar, prowadzi magazyn, ustala własną cenę i sprzedaje klientom we własnym imieniu, wchodzi w klasyczny handel.
Przy sprzedaży przez Internet trzeba dodatkowo rozróżnić pośrednictwo, dropshipping, marketplace, sprzedaż na własny rachunek i import towarów. Inaczej będzie oceniana sama działalność agencyjna, a inaczej działalność handlowa online, w której przedsiębiorca sam sprowadza i sprzedaje towary.
Tak. Jeżeli przedsiębiorca faktycznie wykonuje kilka rodzajów działalności, powinien wskazać działalność przeważającą oraz kody dodatkowe. Nie należy jednak dopisywać przypadkowych kodów „na zapas”, jeżeli nie odpowiadają realnie wykonywanym czynnościom.
Dla analizowanej działalności możliwy zestaw może wyglądać następująco: kod agencyjny jako podstawowy, a dodatkowo kod sprzedaży detalicznej, hurtowej albo reklamowej – ale tylko wtedy, gdy takie czynności rzeczywiście będą wykonywane. W przypadku spółek trzeba też pamiętać o zgodności kodów PKD z przedmiotem działalności ujawnionym w umowie spółki i w KRS.
W jednoosobowej działalności gospodarczej aktualizacji kodów dokonuje się przez zmianę wpisu w CEIDG. Jeżeli potrzebna jest praktyczna instrukcja aktualizacji wpisu, zobacz także CEIDG – jak złożyć i poprawić wniosek. W spółkach wpisanych do KRS zmiana może wymagać sprawdzenia umowy albo statutu spółki, a czasem również podjęcia uchwały i złożenia wniosku do sądu rejestrowego.
Jeżeli aktualizacja wpisu obejmuje nie tylko kody PKD, ale także dane adresowe, warto sprawdzić, jak przebiega zmiana adresu firmy w CEIDG oraz aktualizacja danych w urzędzie skarbowym i ZUS.
Od 2025 r. obowiązuje nowa klasyfikacja PKD 2025. Podmioty, które miały wpisy według PKD 2007 przed 1 stycznia 2025 r., mogą co do zasady korzystać z okresu przejściowego do 31 grudnia 2026 r. Jeżeli jednak przedsiębiorca aktualizuje wpis, zakłada nową działalność albo zmienia przedmiot działalności, powinien sprawdzić aktualne kody PKD 2025. Przy aktualizowaniu wpisu przedsiębiorcy warto również sprawdzić zmianę kodu PKD 2007 na PKD 2025.
Jeżeli mimo analizy nadal nie wiadomo, który kod najlepiej opisuje działalność, można wystąpić do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi o informację klasyfikacyjną. We wniosku trzeba dokładnie opisać faktyczne czynności, czyli m.in. czy przedsiębiorca działa w imieniu producenta, czy we własnym imieniu, czy przejmuje własność towaru, kto wystawia faktury i kto ponosi odpowiedzialność wobec klienta.
Zgodnie z informacjami GUS zainteresowany podmiot sam klasyfikuje swoją działalność, a w razie trudności może zwrócić się o wskazanie klasyfikacji. Trzeba jednak pamiętać, że informacja Ośrodka nie jest decyzją administracyjną i nie ma charakteru wiążącego. Dlatego przy sprawach podatkowych, koncesyjnych albo regulowanych warto dodatkowo sprawdzić odrębne przepisy właściwe dla danej działalności.
Poniższe przykłady pokazują, dlaczego ten sam opis potoczny, czyli „pośrednictwo w sprzedaży”, może prowadzić do różnych kodów PKD.
Pan Jan zawiera z producentem drzwi umowę agencyjną. Jego zadaniem jest pozyskiwanie klientów biznesowych, prezentowanie oferty i przekazywanie zamówień producentowi. Klient podpisuje umowę z producentem, a pan Jan otrzymuje prowizję. W takim modelu w pierwszej kolejności należy analizować kody dotyczące agentów sprzedaży hurtowej, zwłaszcza 46.18.Z, a nie kody własnej sprzedaży detalicznej.
Pani Anna kupuje od producenta zamki i akcesoria, przechowuje je w swoim magazynie, wystawia faktury klientom i sama odpowiada za sprzedaż. Mimo że współpracuje z producentem, nie jest typowym pośrednikiem prowizyjnym. Powinna rozważyć kody właściwe dla sprzedaży detalicznej albo hurtowej na własny rachunek, w zależności od tego, komu i w jakiej skali sprzedaje towary.
Pan Marek prowadzi stronę internetową, na której prezentuje oferty kilku dostawców. Klient wybiera produkt, ale umowę zawiera bezpośrednio ze sprzedawcą, a pan Marek otrzymuje wynagrodzenie za przekierowanie lub skuteczne zamówienie. Przy takim modelu trzeba sprawdzić, czy działalność mieści się w pośrednictwie w sprzedaży detalicznej, czy w innym typie usług internetowych, zależnie od szczegółów procesu sprzedaży.
Jeżeli przedstawiciel handlowy działa stale na rzecz producenta, pozyskuje klientów i otrzymuje prowizję, w pierwszej kolejności należy rozważyć kody z grupy agentów sprzedaży hurtowej, np. 46.18.Z albo 46.19.Z. Wybór zależy od tego, czy sprzedaż dotyczy wyspecjalizowanej grupy towarów, czy różnych towarów.
Nie jako podstawowy kod dla samego pośrednictwa. PKD 47.52.Z dotyczy sprzedaży detalicznej m.in. drobnych wyrobów metalowych, materiałów budowlanych, drzwi i okien. Będzie właściwy raczej wtedy, gdy przedsiębiorca sam prowadzi sprzedaż detaliczną takich towarów.
Nie. Komis występuje wtedy, gdy komisant sprzedaje rzecz ruchomą na rachunek komitenta, ale we własnym imieniu. Jeżeli pośrednik działa w imieniu producenta albo tylko doprowadza do zawarcia umowy między producentem a klientem, częściej mamy do czynienia z agencją albo inną umową o świadczenie usług.
Jeżeli działalność była oznaczona według PKD 2007 przed 1 stycznia 2025 r., obowiązuje okres przejściowy, co do zasady do 31 grudnia 2026 r. Przy zakładaniu nowej działalności, zmianie wpisu albo dopisywaniu nowych rodzajów działalności należy jednak sprawdzać już aktualne kody PKD 2025.
Ośrodek Klasyfikacji i Nomenklatur może udzielić informacji klasyfikacyjnej, ale nie jest to decyzja administracyjna i nie ma charakteru wiążącego. Taka informacja jest jednak praktycznie przydatna, zwłaszcza gdy opis działalności jest nietypowy albo łączy kilka modeli sprzedaży.
Dla pośrednictwa w sprzedaży towarów producenta najważniejsze jest ustalenie faktycznego modelu działalności. Jeżeli przedsiębiorca działa jako agent, pozyskuje klientów i otrzymuje prowizję, podstawowo należy analizować kody PKD 2025 dotyczące agentów sprzedaży hurtowej albo pośrednictwa detalicznego. Jeżeli natomiast przedsiębiorca sam sprzedaje towar we własnym imieniu, właściwe będą kody sprzedaży hurtowej lub detalicznej.
W opisanej sprawie najbardziej prawdopodobne do rozważenia są kody 46.18.Z, ewentualnie 46.19.Z, a pomocniczo 47.91.Z, 47.52.Z, 46.73.Z lub 73.11.Z – zależnie od szczegółów umowy i faktycznych czynności.
Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie?
Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje
Potrzebujesz indywidualnej odpowiedzi? Opisz swoją sytuację w formularzu poniżej. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Opracowanie redakcyjne na podstawie porady prawnej. Ekspert merytoryczny: Wioleta Biel
Absolwentka Wydziału Prawa na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej oraz Studiów Podyplomowych z zakresu prawa podatkowego na Uniwersytecie Warszawskim. Licencjonowany doradca podatkowy (nr 12310). Od 6 lat związana z doradztwem biznesowym dla największych spółek w Polsce. Doradza w...
>> więcej informacji