Alkohol po likwidacji sklepu – co zrobić?

Czy można odsprzedać alkohol innemu sklepowi?

W praktyce wielu przedsiębiorców mówi o „koncesji na alkohol”, ale w ustawie używa się pojęcia „zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych”. Jeżeli prowadziła Pani sklep detaliczny, miała Pani zezwolenie na sprzedaż alkoholu konsumentom, a nie na obrót hurtowy.

Odsprzedaż zapasów alkoholu innemu przedsiębiorcy, który chce następnie sprzedawać ten alkohol w swoim sklepie, nie jest zwykłą sprzedażą detaliczną. Może zostać potraktowana jako obrót hurtowy, czyli sprzedaż alkoholu przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na dalszą sprzedaż. Do takiej działalności potrzebne jest odrębne zezwolenie hurtowe.

Zgodnie z ustawą o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi obrót hurtowy napojami alkoholowymi w kraju wymaga właściwego zezwolenia. Dla napojów alkoholowych powyżej 18% alkoholu zezwolenie wydaje minister właściwy do spraw gospodarki, a dla napojów do 18% alkoholu zasadniczo marszałek województwa.

Wniosek praktyczny jest prosty: samo posiadanie zezwolenia detalicznego nie uprawnia do sprzedaży pozostałego alkoholu innemu sklepowi, restauracji czy punktowi sprzedaży detalicznej.

Dlaczego drugi sklep nie powinien kupować alkoholu od detalisty?

Problem dotyczy nie tylko sprzedającego, ale również przedsiębiorcy, który chciałby odkupić zapasy. Warunkiem prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych jest zaopatrywanie się w alkohol u producentów albo przedsiębiorców posiadających odpowiednie zezwolenie na obrót hurtowy.

Jeżeli drugi sklep kupiłby alkohol od detalisty likwidującego działalność, mógłby naruszyć warunki własnego zezwolenia. W zależności od okoliczności może to prowadzić do wszczęcia postępowania przez organ zezwalający, a nawet do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu.

Nie zmienia tego fakt, że alkohol ma legalne pochodzenie, został wcześniej nabyty od hurtowni i znajduje się w oryginalnych opakowaniach. Dla organu istotne jest, czy nabywca zaopatruje się w sposób wymagany ustawą.

Zezwolenie na wyprzedaż zapasów po likwidacji sklepu

Ustawa przewiduje szczególne rozwiązanie dla przedsiębiorcy, którego zezwolenie wygasło m.in. z powodu likwidacji punktu sprzedaży. W takiej sytuacji można złożyć wniosek o wydanie zezwolenia na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych.

Podstawą jest art. 18⁴ ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Zezwolenie na wyprzedaż nie jest automatyczne. Wydaje je organ zezwalający, czyli co do zasady wójt, burmistrz albo prezydent miasta właściwy dla punktu sprzedaży.

Termin wskazany w zezwoleniu na wyprzedaż nie może być dłuższy niż 6 miesięcy od dnia wygaśnięcia pierwotnego zezwolenia. Dlatego nie warto odkładać formalności do czasu, aż sklep będzie już zamknięty, a zapasy pozostaną bez możliwości legalnej sprzedaży.

Kiedy można ubiegać się o takie zezwolenie?

Zezwolenie na wyprzedaż zapasów dotyczy sytuacji, w których dotychczasowe zezwolenie wygasło z przyczyn wskazanych w art. 18 ust. 12 ustawy. Chodzi przede wszystkim o:

• likwidację punktu sprzedaży,
• upływ terminu ważności zezwolenia,
• zmianę rodzaju działalności punktu sprzedaży,
• zmianę składu osobowego wspólników spółki cywilnej,
• niedopełnienie określonych obowiązków ustawowych w terminie.

Jeżeli zezwolenie zostało cofnięte z powodu naruszeń, sytuacja wymaga osobnej analizy. Zezwolenie na wyprzedaż zapasów nie służy obchodzeniu sankcji za nieprawidłową sprzedaż alkoholu.

Co powinien zawierać wniosek o wyprzedaż alkoholu?

Przepisy nie narzucają jednego ogólnopolskiego wzoru wniosku. W praktyce formularze i listy załączników udostępniają urzędy gmin albo miast. Zwykle trzeba przygotować co najmniej:

• dane przedsiębiorcy, w tym firmę, adres i numer identyfikacyjny,
• wskazanie punktu sprzedaży, którego dotyczyło wygasłe zezwolenie,
• informację o przyczynie wygaśnięcia zezwolenia, np. likwidacji punktu,
• inwentaryzację zapasów alkoholu według kategorii zezwoleń,
• wartość zinwentaryzowanych napojów alkoholowych,
• dowód wniesienia opłaty, jeżeli organ wymaga go przy składaniu wniosku.

Inwentaryzacja powinna być rzetelna i zgodna z dokumentami księgowymi. Warto oddzielnie wykazać piwo i napoje do 4,5% alkoholu, napoje powyżej 4,5% do 18% alkoholu oraz napoje powyżej 18% alkoholu, ponieważ od tych kategorii zależy wysokość opłaty.

Ile wynosi opłata za zezwolenie na wyprzedaż?

Opłata za wydanie zezwolenia na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych jest wnoszona na rachunek gminy. Wynosi:

• 1,4% wartości sprzedaży zinwentaryzowanych napojów zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa,
• 1,4% wartości sprzedaży zinwentaryzowanych napojów zawierających powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa,
• 2,7% wartości sprzedaży zinwentaryzowanych napojów zawierających powyżej 18% alkoholu.

Wartość zapasów powinna wynikać z dokumentów przedsiębiorcy i zestawienia przygotowanego na potrzeby wniosku. Jeżeli urząd ma własny formularz, należy zastosować sposób prezentacji danych wymagany lokalnie.

Jak prowadzić sprzedaż w okresie wyprzedaży?

Zezwolenie na wyprzedaż zapasów nie zmienia detalisty w hurtownika. Pozwala sprzedać zinwentaryzowany alkohol w ramach wyprzedaży, ale nie uprawnia do zaopatrywania innych przedsiębiorców w celu dalszej odsprzedaży.

Trzeba też pamiętać o ogólnych ograniczeniach sprzedaży alkoholu. Nadal obowiązuje zakaz sprzedaży osobom nieletnim, nietrzeźwym oraz na kredyt lub pod zastaw. Sprzedaż powinna odbywać się zgodnie z warunkami wskazanymi w zezwoleniu i decyzji organu.

Nie należy zakładać, że po likwidacji punktu można przenieść sprzedaż alkoholu w dowolne inne miejsce albo prowadzić ją wysyłkowo. Zezwolenia alkoholowe są ściśle związane z konkretnym punktem sprzedaży i warunkami określonymi przez organ.

Co zrobić, jeśli nie chce się prowadzić wyprzedaży?

Jeżeli przedsiębiorca nie chce albo nie może prowadzić wyprzedaży, powinien rozważyć inne bezpieczne rozwiązania. W praktyce możliwe bywa uzgodnienie zwrotu towaru z pierwotnym dostawcą, o ile dostawca ma właściwe uprawnienia, a całość zostanie prawidłowo udokumentowana księgowo i magazynowo. W odniesieniu do pozostałego asortymentu warto osobno sprawdzić, co zrobić z towarem po likwidacji sklepu.

Nie zawsze będzie to jednak zwykła i dopuszczalna operacja. Znaczenie mają warunki umowy z hurtownią, dokumenty zakupu, stan opakowań, terminy przydatności, banderole oraz sposób ujęcia zwrotu w ewidencjach. W razie wątpliwości lepiej uzyskać pisemne stanowisko dostawcy i skonsultować dokumenty.

Ostatecznym rozwiązaniem może być likwidacja albo utylizacja towaru, zwłaszcza gdy alkohol jest uszkodzony, przeterminowany lub nie może być legalnie sprzedany. Takie działania również powinny być udokumentowane protokołem i właściwie rozliczone podatkowo.

FAQ

Czy mogę sprzedać cały alkohol jedną fakturą innemu przedsiębiorcy?

Co do zasady nie, jeżeli ma to być sprzedaż do dalszej odsprzedaży, a Pani posiada tylko zezwolenie detaliczne. Taka transakcja może zostać uznana za obrót hurtowy, wymagający odpowiedniego zezwolenia.

Czy drugi sklep może kupić alkohol, skoro sam ma zezwolenie?

Samo zezwolenie detaliczne drugiego sklepu nie wystarczy. Sklep powinien zaopatrywać się u producentów albo podmiotów mających zezwolenie hurtowe, a nie u innego detalisty likwidującego działalność.

Ile czasu może trwać wyprzedaż zapasów alkoholu?

Termin określony w zezwoleniu na wyprzedaż nie może przekroczyć 6 miesięcy od dnia wygaśnięcia dotychczasowego zezwolenia. Konkretny okres wskazuje organ w wydanej decyzji.

Czy zezwolenie na wyprzedaż dostaje się automatycznie?

Nie. Trzeba złożyć wniosek do właściwego organu i przedstawić zinwentaryzowane zapasy. Organ ocenia wniosek i wydaje decyzję, dlatego należy zadbać o komplet dokumentów.

Czy mogę oddać alkohol do hurtowni, od której go kupiłam?

Zwrot do pierwotnego dostawcy bywa możliwy, ale zależy od umowy, dokumentów i sposobu rozliczenia. Nie powinno się traktować takiego zwrotu jako prostego obejścia przepisów o obrocie hurtowym. Najlepiej uzgodnić to z dostawcą i prawidłowo udokumentować operację.

Co grozi za sprzedaż alkoholu bez właściwego zezwolenia?

Konsekwencje zależą od rodzaju naruszenia. W grę mogą wchodzić postępowanie administracyjne, cofnięcie zezwolenia, problemy z uzyskaniem nowego zezwolenia oraz odpowiedzialność za sprzedaż alkoholu niezgodnie z ustawą.

Źródła

• Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, w szczególności art. 9¹, art. 18 i art. 18⁴

Potrzebujesz indywidualnej odpowiedzi? Opisz swoją sytuację w formularzu poniżej. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.