Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem z prawem handlowym? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Działalność odpłatna pożytku publicznego a działalność gospodarcza

Michał Kowalski • Opublikowane: 2018-06-22

Stowarzyszenie posiadające status OPP prowadzi szkołę niepubliczną, dochody szkoły pochodzą z subwencji oświatowej. Dodatkowo stowarzyszenie podnajmuje odpłatnie halę sportową, kiosk i sale lekcyjne firmom, wystawiając za to faktury. Czy mamy obowiązek rejestracji działalności gospodarczej z tytułu tej działalności, czy może być ona potraktowana jako działalność statutowa odpłatna? Wszystkie dochody przeznaczone są na cele statutowe. Czy jest konieczność wydatkowania tych środków w bieżącym roku kalendarzowym, czy mogą one być zostawione na rok następny?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Stowarzyszenie jako OPP może prowadzić:

  1. działalność odpłatną pożytku publicznego; lub
  2. działalność gospodarczą.

Prowadzenie działań w zakresie działalności odpłatnej pożytku publicznego znajduje swoje podstawy prawne w zapisach ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

„Art. 8 ust. 1 Działalnością odpłatną pożytku publicznego jest:

1) działalność prowadzona przez organizacje pozarządowe i podmioty wymienione w art. 3 ust. 3, w sferze zadań publicznych, o której mowa w art. 4, za które pobierają one wynagrodzenie;

2) sprzedaż towarów lub usług wytworzonych lub świadczonych przez osoby bezpośrednio korzystające z działalności pożytku publicznego, w szczególności w zakresie rehabilitacji oraz przystosowania do pracy zawodowej osób niepełnosprawnych oraz reintegracji zawodowej i społecznej osób zagrożonych wykluczeniem społecznym, a także sprzedaż przedmiotów darowizny.”

Przychód z działalności odpłatnej pożytku publicznego służy wyłącznie prowadzeniu działalności pożytku publicznego.

Według art. 4.1. ustawy – sfera zadań publicznych, obejmuje zadania w zakresie w nim wymienionym.

1) pomocy społecznej, w tym pomocy rodzinom i osobom w trudnej sytuacji życiowej oraz wyrównywania szans tych rodzin i osób;

1a) wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej;

1b) udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej oraz zwiększania świadomości prawnej społeczeństwa;

2) działalności na rzecz integracji i reintegracji zawodowej i społecznej osób zagrożonych wykluczeniem społecznym;

3) działalności charytatywnej;

4) podtrzymywania i upowszechniania tradycji narodowej, pielęgnowania polskości oraz rozwoju świadomości narodowej, obywatelskiej i kulturowej;

5) działalności na rzecz mniejszości narodowych i etnicznych oraz języka regionalnego;
5a) działalności na rzecz integracji cudzoziemców;

6) ochrony i promocji zdrowia, w tym działalności leczniczej w rozumieniu ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1638);

7) działalności na rzecz osób niepełnosprawnych;

8) promocji zatrudnienia i aktywizacji zawodowej osób pozostających bez pracy i zagrożonych zwolnieniem z pracy;

9) działalności na rzecz równych praw kobiet i mężczyzn;

10) działalności na rzecz osób w wieku emerytalnym;

11) działalności wspomagającej rozwój gospodarczy, w tym rozwój przedsiębiorczości;

12) działalności wspomagającej rozwój techniki, wynalazczości i innowacyjności oraz rozpowszechnianie i wdrażanie nowych rozwiązań technicznych w praktyce gospodarczej;

13) działalności wspomagającej rozwój wspólnot i społeczności lokalnych;

14) nauki, szkolnictwa wyższego, edukacji, oświaty i wychowania;

15) działalności na rzecz dzieci i młodzieży, w tym wypoczynku dzieci i młodzieży;

16) kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i dziedzictwa narodowego;

17) wspierania i upowszechniania kultury fizycznej;

18) ekologii i ochrony zwierząt oraz ochrony dziedzictwa przyrodniczego;

19) turystyki i krajoznawstwa;

20) porządku i bezpieczeństwa publicznego;

21) obronności państwa i działalności Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;

22) upowszechniania i ochrony wolności i praw człowieka oraz swobód obywatelskich, a także działań wspomagających rozwój demokracji;

22a) udzielania nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego;

23) ratownictwa i ochrony ludności;

24) pomocy ofiarom katastrof, klęsk żywiołowych, konfliktów zbrojnych i wojen w kraju i za granicą;

25) upowszechniania i ochrony praw konsumentów;

26) działalności na rzecz integracji europejskiej oraz rozwijania kontaktów i współpracy między społeczeństwami;

27) promocji i organizacji wolontariatu;

28) pomocy Polonii i Polakom za granicą;

29) działalności na rzecz kombatantów i osób represjonowanych;

29a) działalności na rzecz weteranów i weteranów poszkodowanych w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (Dz. U. poz. 1203);

30) promocji Rzeczypospolitej Polskiej za granicą;

31) działalności na rzecz rodziny, macierzyństwa, rodzicielstwa, upowszechniania i ochrony praw dziecka;

32) przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym;

32a) rewitalizacji;

33) działalności na rzecz organizacji pozarządowych oraz podmiotów wymienionych w art. 3 działalność pożytku publicznego, organizacje pozarządowe, wyłączenie stosowania przepisów ustawy ust. 3, w zakresie określonym w pkt 1–32a.”

Niestety nie ma wśród działań w nim wymienionych odpłatnego wynajmowania majątku stowarzyszenia jako formy odpłatanej działalności pożytku publicznego.

Prowadzenie działalności gospodarczej przez stowarzyszenia ma swoje podstawy w ustawie Prawo o stowarzyszeniach:

„art. 34. Stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą, według ogólnych zasad określonych w odrębnych przepisach. Dochód z działalności gospodarczej stowarzyszenia służy realizacji celów statutowych i nie może być przeznaczony do podziału między jego członków.”

Posiadanie statutu OPP nie stanowi podstawy do prowadzenia jakiejkolwiek działalności i traktowania tego jako działalności pożytku publicznego, a tym bardziej jako odpłatnej działalności pożytku publicznego. Taką działalnością mogą być tylko działania wskazane w ustawie i przepisach wykonawczych.

Ponadto – działalność odpłatna pożytku publicznego stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, jeżeli:

„1) wynagrodzenie pobierane przez stowarzyszenie jest w odniesieniu do działalności danego rodzaju wyższe od tego, jakie wynika z kosztów tej działalności, lub

2) przeciętne miesięczne wynagrodzenie osoby fizycznej z tytułu zatrudnienia przy wykonywaniu statutowej działalności odpłatnej pożytku publicznego, za okres ostatniego roku obrotowego, a w przypadku zatrudnienia trwającego krócej niż rok obrotowy – za okres tego zatrudnienia, przekracza 3-krotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za rok poprzedni.”

W praktyce oznacza to, że żeby działalność odpłatna pożytku publicznego nie stała się działalnością gospodarczą, organizacja może pobierać wynagrodzenie równe lub niższe ponoszonym realnym kosztom tej działalności. Nie jest tu istotna kalkulacja kosztów i przychodów wykonywana przed rozpoczęciem działalności odpłatnej a rzeczywiste poniesione koszty i osiągnięte przychody z tytułu tej działalności.

Działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej jest zarobkowa działalność, która ma przynieść w zamierzeniu zysk, bez znaczenia jest sposób przeznaczenia uzyskanego w ten sposób majątku; działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacja zasobów naturalnych, a także działalność zawodowa wykonywana w sposób zorganizowany – działalność prowadzona w sposób profesjonalny, zapewniający bezpieczeństwo i pewność obrotu i ciągły – działalnością gospodarczą jest działalność mająca charakter stały, powtarzalny.

Z powyższego wynika, że działalność gospodarcza nie jest przypadkowym jednostkowym wydarzeniem.

W świetle powyższego, prowadzenie przez stowarzyszenie działalności polegającej na odpłatnym wynajmowaniu ( podnajmowaniu) hali sportowej, kiosku i sal lekcyjnych firmom zewnętrznym, nie stanowi odpłatnej działalności pożytku publicznego. Jest to bowiem tylko wynajem określonej firmie, bez wpływu na to, jakie usługi świadczy ta firma innym podmiotom lub osobom fizycznym.

Fakt, że wszystkie dochody z tego tytułu przeznaczane są na działalność statutową stowarzyszenia, nie powoduje uznania takiej działalności za działalność odpłatną pożytku publicznego.

Zatem niezbędne byłoby dokonanie odpowiednich zmian w statucie stowarzyszenia, ujawnienie ich w KRS; rejestracja w rejestrze przedsiębiorstw KRS, zgłoszenie do US, ZUS, REGON (ewentualnie VAT).

Przychody z takiej działalności gospodarczej muszą być co do zasady zarachowane w roku ich wystąpienia, otrzymania. Powinny być także rozliczone pod względem podatkowym w roku, jakiego dotyczą. Wydatkowanie przychodów z działalności gospodarczej nie musi odbywać się w tym samym roku, w jakim zostały uzyskane. Może to mieć miejsce w roku następnym.

Generalnie więc stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą inną niż działalność odpłatna pożytku publicznego, jednak:

  1. statut powinien zawierać zapis o prowadzeniu działalności gospodarczej;
  2. dochód z prowadzonej działalności musi być przeznaczany w całości na realizację celów statutowych;
  3. obowiązkowo przy tych zapisach należy wymienić zakres działań, które dotyczyć będą działalności gospodarczej zwykłej oraz o rodzajach odpłatnej działalności gospodarczej pożytku publicznego. W praktyce do określenia zakresu działalności gospodarczej najlepiej posłużyć się opisami działalności zawartymi w Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD);
  4. wymienione działania nie mogą się pokrywać z działaniami, które wyodrębnione są już jako działalność odpłatna (czy to w statucie, czy w uchwale) prowadzona przez fundacje. Jest to bezwzględny zakaz ustawowy, więc trzeba dobrze sobie wszystkie potencjalne działania przemyśleć, aby później nie trzeba było zmieniać statutu;
  5. trzeba zgłosić jej prowadzenie do rejestru przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem z prawem handlowym? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Wzięcie leasingu samochodu bez zgody wspólnika

Sprawa dotyczy wzięcia leasingu samochodu bez zgody wspólnika. Otóż, miałem ze znajomym wspólną firmę. On wziął w leasing auto, podrobił mój podpis...

Przejęcie spółki cywilnej małżeńskiej wraz z pracownikami

Jestem wspólnikiem spółki cywilnej małżeńskiej, z uwagi na chorobę męża założyłam firmę na własne nazwisko. Spółka całe swoje...

Rachunkowość w szkole niepublicznej prowadzonej przez stowarzyszenie

Stowarzyszenie dzierżawiące budynek od gminy jest organem prowadzącym szkołę niepubliczną. Szkoła oraz stowarzyszenie posiadają odrębne numery NIP...

Zakaz handlu w niedziele i święta - czy wspólnicy spółki jawnej mogą pracować?

Prowadzę działalność gospodarczą handlową – 4 sklepy spożywcze w sieci franczyzowej. Wszystkie sklepy prowadzę pod jednym numerem NIP wraz...

Zasady wynagradzania członków rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej

Moje pytanie dotyczy wynagradzania członków rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej. Statut spółdzielni przewiduje wynagrodzenie za udział...

Czy tylko przedsiębiorca ma ponieść koszty podjazdu dla niepełnosprawnych we wspólnocie mieszkaniowej?

Otwieram restaurację w starej kamienicy na parterze. Na pozostałych piętrach powstają apartamenty. Dowiedziałam się, że mam obowiązek przystosowania...

Rezygnacja z udziału kapitałowego na rzecz spółki

Czy występujący wspólnik może zrezygnować z udziału kapitałowego na rzecz spółki lub nabywcy ogółu praw i obowiązków przekazanych...

Hodowla psów w ramach działów specjalnych produkcji rolnej

Mam pytanie dotyczące hodowli psów w ramach działów specjalnych produkcji rolnej. Aktualnie prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą, ale...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »