Rozwiązanie spółki komandytowej bez likwidacji

Czy można poprawić błędną uchwałę po zwrocie wniosku przez KRS?

Tak, co do zasady jest to możliwe. Jeżeli KRS zwrócił wniosek dlatego, że wspólnicy podjęli uchwałę o rozwiązaniu spółki i wyborze likwidatorów, ale nie podjęli jednoznacznej uchwały o rozwiązaniu spółki bez przeprowadzania likwidacji, spółka może przyjąć nową uchwałę albo uchwałę zmieniającą wcześniejszą decyzję.

Zwrot wniosku nie jest tym samym co merytoryczne przesądzenie, że zakończenie działalności bez likwidacji jest niedopuszczalne. Oznacza natomiast, że dokumenty złożone do sądu rejestrowego nie wykazywały podstaw do wykreślenia spółki w trybie wskazanym przez wnioskodawcę.

W nowej uchwale należy jasno wskazać, że wspólnicy nie prowadzą postępowania likwidacyjnego, lecz uzgadniają inny sposób zakończenia działalności spółki. Warto też odwołać albo zmienić wcześniejszy fragment uchwały dotyczący powołania likwidatorów, aby w dokumentach nie było sprzeczności.

Podstawa prawna zakończenia spółki komandytowej bez likwidacji

Zgodnie z art. 67 Kodeksu spółek handlowych, w przypadkach rozwiązania spółki należy przeprowadzić likwidację, chyba że wspólnicy uzgodnili inny sposób zakończenia działalności spółki. Do spółki komandytowej regulacja ta ma zastosowanie przez odesłanie wynikające z art. 103 K.s.h.

W praktyce oznacza to, że likwidacja jest trybem podstawowym, ale nie jedynym. Wspólnicy mogą ustalić inny sposób zakończenia działalności, na przykład przejęcie majątku przez jednego wspólnika, podział składników majątku między wspólników, spłatę zobowiązań poza formalnym postępowaniem likwidacyjnym albo kontynuację części działalności w innym podmiocie.

Takie uzgodnienie powinno być jednoznaczne i możliwe do wykonania. Nie wystarczy ogólne stwierdzenie, że spółka ma zostać wykreślona z rejestru. Sąd rejestrowy powinien otrzymać dokumenty, z których wynika, kto przejmuje majątek, kto reguluje zobowiązania, jak zostaną zabezpieczone interesy wierzycieli oraz kto odpowiada za dokumentację spółki.

Czy umowa spółki musi przewidywać rozwiązanie bez likwidacji?

Najpierw należy sprawdzić treść umowy spółki komandytowej. Jeżeli umowa wprost przewiduje możliwość zakończenia działalności bez likwidacji, uchwała wspólników powinna zostać podjęta zgodnie z tymi postanowieniami.

Jeżeli umowa milczy, nadal można rozważać uzgodnienie innego sposobu zakończenia działalności na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych. W takim przypadku dokumenty powinny jednak bardzo precyzyjnie opisywać przyjęty sposób zakończenia spraw spółki, ponieważ KRS może badać, czy nie dochodzi do obejścia zasad ochrony wierzycieli.

Inaczej będzie, gdy umowa spółki nakazuje przeprowadzenie likwidacji albo uzależnia zakończenie działalności od określonej procedury. Wtedy konieczna może być wcześniejsza zmiana umowy spółki. Co do zasady zmiana umowy spółki komandytowej wymaga zgody wspólników zgodnie z zasadami określonymi w umowie i Kodeksie spółek handlowych oraz zachowania właściwej formy.

Jak powinna wyglądać uchwała naprawiająca sytuację?

Uchwała zmieniająca albo uzupełniająca powinna usunąć sprzeczność między wcześniejszą decyzją o powołaniu likwidatorów a zamiarem zakończenia spółki bez likwidacji. W praktyce warto, aby obejmowała co najmniej:

• wskazanie, że wspólnicy rozwiązują spółkę bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego,
• odwołanie albo zmianę wcześniejszej części uchwały dotyczącej wyboru likwidatorów, jeżeli została podjęta,
• opis sposobu zakończenia działalności spółki, w tym podziału lub przejęcia majątku,
• zasady spłaty albo zabezpieczenia wierzycieli,
• wskazanie osoby odpowiedzialnej za księgi, dokumenty i sprawy rejestrowe,
• upoważnienie do złożenia ponownego wniosku do KRS.

Jeżeli spółka już zgłosiła otwarcie likwidacji albo ujawniła likwidatorów w rejestrze, dokumenty trzeba dostosować do rzeczywistego stanu wpisów w KRS. W takiej sytuacji sama uchwała może nie wystarczyć, bo konieczne będzie także prawidłowe wykazanie zmian w formularzach rejestrowych i załącznikach.

Co z wierzycielami, majątkiem i odpowiedzialnością wspólników?

Zakończenie spółki komandytowej bez likwidacji nie oznacza, że można pominąć wierzycieli. Wspólnicy powinni ustalić, jak zostaną spłacone zobowiązania spółki, kto przejmie ewentualne długi i w jaki sposób zostanie rozliczony majątek.

Postępowanie likwidacyjne przewiduje szczególne mechanizmy ochrony wierzycieli, w tym zasady wynikające z art. 82 i art. 83 K.s.h. Jeżeli wspólnicy wybierają inny sposób zakończenia działalności, powinni zadbać, aby wierzyciele nie zostali faktycznie pozbawieni możliwości zaspokojenia roszczeń.

W spółce komandytowej znaczenie ma także zakres odpowiedzialności poszczególnych wspólników. Komplementariusz co do zasady odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia, natomiast odpowiedzialność komandytariusza jest związana z sumą komandytową i wniesionym wkładem. Dlatego sposób podziału majątku i przejęcia zobowiązań powinien być opisany tak, aby nie tworzył późniejszych sporów między wspólnikami.

Stanowisko Sądu Najwyższego

W postanowieniu z 5 maja 2016 r., sygn. akt II CSK 573/15, Sąd Najwyższy potwierdził, że wspólnicy spółki komandytowej mogą zdecydować, czy po wystąpieniu przyczyny rozwiązania spółki przeprowadzą likwidację, czy zastosują inny uzgodniony sposób zakończenia działalności.

Sąd Najwyższy wskazał również, że przepisów o czynnościach likwidacyjnych i ochronie wierzycieli w toku likwidacji nie stosuje się automatycznie do sytuacji, w której wspólnicy skutecznie uzgodnili zakończenie działalności spółki bez likwidacji. Nie oznacza to jednak dowolności. Uzgodniony tryb musi być zgodny z prawem, umową spółki i realnym stanem rozliczeń.

Jak przygotować ponowny wniosek do KRS?

Po podjęciu prawidłowej uchwały należy ponownie przygotować wniosek do KRS wraz z wymaganymi załącznikami. Zakres dokumentów zależy od tego, czy spółka jedynie uzupełnia brakującą uchwałę, czy także zmienia umowę spółki, odwołuje likwidatorów albo koryguje wcześniejsze zgłoszenia.

W praktyce do wniosku dołącza się dokumenty wykazujące przyczynę rozwiązania spółki, treść uzgodnienia wspólników o innym sposobie zakończenia działalności, ewentualną zmianę umowy spółki oraz dokumenty potwierdzające osoby uprawnione do złożenia wniosku. Jeżeli sprawa jest bardziej złożona, warto przygotować także krótkie uzasadnienie wyjaśniające, dlaczego spółka wnosi o wykreślenie bez likwidacji.

Nie należy składać ponownie identycznego wniosku bez usunięcia przyczyny zwrotu. Jeżeli sąd rejestrowy wskazał konkretny brak, trzeba odnieść się do niego wprost w uchwale i w dokumentach rejestrowych.

FAQ

Czy po podjęciu uchwały o likwidacji można zmienić decyzję?

Tak, jeżeli spółka nie została jeszcze skutecznie wykreślona, wspólnicy mogą podjąć uchwałę zmieniającą albo uzupełniającą. Trzeba jednak usunąć sprzeczności z wcześniejszą uchwałą i z dokumentami złożonymi do KRS.

Czy rozwiązanie bez likwidacji wymaga zgody wszystkich wspólników?

W praktyce takie uzgodnienie powinno obejmować wszystkich wspólników, chyba że z umowy spółki i przepisów wynika szczególny tryb podejmowania decyzji. Przy zakończeniu działalności bez likwidacji brak zgody jednego ze wspólników może prowadzić do sporu i problemów rejestrowych.

Czy trzeba najpierw zmienić umowę spółki?

To zależy od jej treści. Jeżeli umowa dopuszcza zakończenie działalności bez likwidacji albo nie stoi temu na przeszkodzie, wystarczające może być odrębne uzgodnienie wspólników. Jeżeli jednak umowa nakazuje likwidację, najpierw trzeba rozważyć jej zmianę.

Czy KRS może ponownie zwrócić wniosek?

Tak. Może się tak stać, jeżeli dokumenty nadal będą niepełne, sprzeczne albo nie będą wykazywały przyjętego sposobu zakończenia działalności. Dlatego uchwała powinna być precyzyjna i spójna z formularzami oraz załącznikami.

Czy brak likwidacji oznacza brak odpowiedzialności za długi?

Nie. Zakończenie działalności bez likwidacji nie usuwa zobowiązań spółki. Wspólnicy muszą ustalić sposób ich spłaty albo zabezpieczenia, a odpowiedzialność za długi może być oceniana według zasad właściwych dla spółki komandytowej.

Podsumowanie

Spółka komandytowa może naprawić sytuację po zwrocie wniosku przez KRS, jeżeli wspólnicy podejmą prawidłową uchwałę zmieniającą albo uzupełniającą i dostosują dokumenty do trybu zakończenia działalności bez likwidacji. Najważniejsze jest usunięcie sprzeczności między uchwałą o powołaniu likwidatorów a wnioskiem o wykreślenie spółki bez postępowania likwidacyjnego.

Przed ponownym złożeniem wniosku trzeba sprawdzić umowę spółki, ustalić zasady rozliczenia majątku i zobowiązań oraz przygotować komplet dokumentów dla KRS. Jeżeli umowa spółki wymaga likwidacji albo zawiera szczególne warunki zakończenia działalności, konieczna może być jej wcześniejsza zmiana.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych - Dz.U. 2000 nr 94 poz. 1037, z późn. zm.
2. Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym - Dz.U. 1997 nr 121 poz. 769, z późn. zm.

3. Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2016 r., sygn. akt II CSK 573/15

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.