• Data: 2025-07-10 • Autor: Monika Jakubas
Spółdzielnia kółek rolniczych – spółdzielnia osób prawnych – zrzesza kółka rolnicze posiadające osobowość prawną. Została utworzona w celu świadczenia m.in. usług mechanizacyjnych na rzecz rolników. Czy zbycie majątku podczas likwidacji takiej spółdzielni może się odbywać w trybie bezprzetargowym? Mam wątpliwości i wydaje mi się, że jednak wyprzedaż majątku SKR powinna odbywać się w drodze przetargu. Proszę o wyjaśnienie.
.jpg)
Odnośnie samego stanu prawnego: na postawie z art. 21 ustawy o społeczno-zawodowych organizacjach rolników:
1. Kółko rolnicze może zrzeszać się w gminnym bądź wojewódzkim związku rolników, kółek i organizacji rolniczych, a w wypadku nieprzystąpienia do takiego związku zrzesza się w Krajowym Związku Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych.
2. Kółko rolnicze może być założycielem i członkiem spółdzielni powoływanej w celu świadczenia usług dla rolnictwa oraz innych rodzajów usług wynikających z potrzeb środowiska wiejskiego.
3. Do spółdzielni, o której mowa w ust. 2, stosuje się przepisy ustawy – Prawo spółdzielcze.
Zgodnie z art. 38 § 1 pkt 5) ustawy – Prawo spółdzielcze: do kompetencji wyłącznych walnego zgromadzenie należy podejmowanie uchwał w sprawie zbycia nieruchomości, zbycia zakładu lub innej wyodrębnionej jednostki organizacyjnej. Jak natomiast czytamy w art. 48 § 2 tejże – Podejmowanie decyzji niezastrzeżonych w ustawie lub statucie innym organom należy do zarządu.
Obowiązek zbycia w formie przetargu nie jest nałożony ustawowo przez Prawo spółdzielcze. Jest on najlepszy z punktu widzenia przejrzystości transakcji i nic nie stoi na przeszkodzie, aby został wprowadzony statutem samej spółdzielni, jednak ustawa nie stawia takiego wymogu.
Forma przetargu jest obowiązkowa w przypadku zbycia nieruchomości SP i oraz należących do samorządu terytorialnego, jest też wymagana na mocy przepisów szczególnych np. w przypadku sprzedaży lokalu przez spółdzielnię mieszkaniową (po członku, który już nie należy do spółdzielni), jest także formą sprzedaży nieruchomości zajętych w postępowaniu egzekucyjnym oraz upadłościowym.
Co do zasady zatem, w zależności od zapisów statutu Państwa spółdzielni oraz przedmiotu zbycia, jeśli nie mamy do czynienia z żadnym z przypadków wskazanych powyżej, dokonuje go zarząd. Natomiast w przypadku składników wymienionych w art. 38 § 1 pkt 5), czyli nieruchomości, zakładu lub wyodrębnionej jednostki – zarząd musi uzyskać przed tą czynnością zgodę w formie uchwały walnego zgromadzenia spółdzielni.
Co do sprzedaży przetargowej i bezprzetargowej jest tak, że co do zasady majątek spółdzielni sprzedaje się bezprzetargowo (oraz każdy inny majątek należący do osób prawnych lub fizycznych oraz ich zrzeszeń), a przyjęcie trybu przetargowego musi wynikać z konkretnych przepisów prawa.
Sprzedaż starego parku maszynowego
Spółdzielnia kółek rolniczych, będąca w procesie likwidacji, postanowiła sprzedać nieużywane już maszyny rolnicze. Zarząd uznał, że przetarg nie jest konieczny i zaproponował sprzedaż lokalnym rolnikom po cenie rynkowej. Jeden z członków spółdzielni zakwestionował tę decyzję, argumentując, że otwarty przetarg zapewniłby większą transparentność i możliwość uzyskania lepszej ceny. Ostatecznie, walne zgromadzenie zdecydowało o organizacji przetargu, który pozwolił sprzedać sprzęt po wyższej cenie.
Sprzedaż nieruchomości po zamknięciu spółdzielni
Po zakończeniu działalności SKR w jednej z gmin pozostał budynek warsztatu naprawczego. Część członków spółdzielni chciała sprzedać go bez przetargu lokalnemu przedsiębiorcy, który oferował korzystne warunki. Jednakże inni członkowie podnieśli kwestię przejrzystości i konieczności uzyskania jak najwyższej ceny. Ostatecznie statut spółdzielni nie wymagał przetargu, więc sprzedaż odbyła się w trybie bezprzetargowym, choć nie obyło się bez kontrowersji.
Likwidacja spółdzielni i sprzedaż gruntów
Spółdzielnia posiadała kilka hektarów ziemi, które chciała sprzedać po likwidacji. Część rolników obawiała się, że w trybie bezprzetargowym grunty trafią do wybranych osób po zaniżonej cenie. Walne zgromadzenie, chcąc uniknąć zarzutów o brak przejrzystości, zdecydowało o sprzedaży w otwartym przetargu. Ostatecznie licytacja przyniosła kwotę znacznie wyższą od pierwotnych szacunków, co było korzystne dla wszystkich członków spółdzielni.
Sprzedaż majątku spółdzielni kółek rolniczych co do zasady nie wymaga przeprowadzenia przetargu, o ile nie wynika to z przepisów szczególnych lub statutu spółdzielni. Mimo braku ustawowego obowiązku, przetarg może być korzystnym rozwiązaniem, zapewniającym przejrzystość i możliwość uzyskania lepszej ceny. Ostateczna decyzja zależy od wewnętrznych regulacji i strategii spółdzielni.
Oferujemy profesjonalne porady prawne online oraz pomoc w sporządzaniu pism dotyczących zbycia majątku spółdzielni kółek rolniczych, w tym analizy przepisów i statutów. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem.
1. Ustawa z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników, Dz.U. 1982 nr 32 poz. 217
2. Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze - Dz.U. 1982 nr 30 poz. 210
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika