Wykreślenie spółki z KRS, moment uprawomocnienia wpisu, skutki prawne

Skuteczność wpisów do KRS

Zgodnie z art. 694? ustawy Kodeks postępowania cywilnego z dnia 17 listopada 1964 roku (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.), „Wpis do Krajowego Rejestru Sądowego następuje na podstawie postanowienia, jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej. Postanowienia o wpisie są skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania, z wyjątkiem postanowień dotyczących wykreślenia podmiotu z Krajowego Rejestru Sądowego”.

Wpis do KRS polega na wprowadzeniu do systemu teleinformatycznego danych wynikających z postanowienia sądu rejestrowego. Dotyczy to również wykreślenia podmiotu z rejestru. W przypadku wykreślenia wpis dokonywany jest niezwłocznie po wydaniu postanowienia, jednak z zaznaczeniem jego nieprawomocności.

Wykreślenie a uprawomocnienie postanowienia

Zgodnie z art. 20 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, niezwłocznie po wydaniu postanowienia jego treść powinna zostać wprowadzona do systemu informatycznego tworzącego rejestr. Z chwilą zamieszczenia danych w rejestrze dokonany zostaje wpis, a w aktach rejestrowych zamieszcza się wzmiankę o dacie i godzinie jego dokonania.

Jednocześnie, w sprawach, w których postanowienie sądu rejestrowego jest skuteczne i wykonalne dopiero z chwilą uprawomocnienia, wraz z wpisem zamieszcza się wzmiankę o jego nieprawomocności. Dotyczy to w szczególności postanowień o wykreśleniu podmiotu z KRS. Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 25 czerwca 2014 r., sygn. akt I CSK 360/13, postanowienie o wykreśleniu podmiotu z rejestru jest skuteczne i wykonalne dopiero z chwilą jego uprawomocnienia się (art. 694? § 2 k.p.c.).

Czynności sądu po uprawomocnieniu

Po uprawomocnieniu się postanowienia o wykreśleniu spółki sąd rejestrowy z urzędu usuwa wzmiankę o nieprawomocności oraz wpisuje wzmiankę o uprawomocnieniu się postanowienia wraz z podaniem daty tej prawomocności. Dopiero po tym etapie dane objęte wpisem są przekazywane do Centralnego Rejestru Podmiotów – Krajowej Ewidencji Podatników oraz do rejestru REGON (art. 20 ust. 2 i 3 ustawy o KRS).

Utrata bytu prawnego spółki

Wykreślenie spółki z KRS jest technicznie ujawniane w rejestrze niezwłocznie po wydaniu postanowienia, jednak sama spółka traci byt prawny dopiero z chwilą uprawomocnienia się tego postanowienia. Data wpisu w rejestrze nie jest więc tożsama z datą wywołania skutków prawnych w postaci definitywnego zakończenia bytu prawnego spółki.

Stanowisko to potwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt III CZ 80/12, wskazując, że upływ terminu do zaskarżenia orzeczenia warunkuje jego prawomocność (art. 363 k.p.c.), a moc wiążąca orzeczenia wynika ze stwierdzonej prawomocności (art. 365 § 1 k.p.c.).

Środki zaskarżenia i terminy

Postanowienie o wykreśleniu podmiotu z KRS jest postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy. Zgodnie z art. 518 k.p.c. przysługuje od niego apelacja. Termin do jej wniesienia wynosi dwa tygodnie od doręczenia postanowienia wraz z uzasadnieniem (art. 369 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.). Jeżeli nie zostanie złożony wniosek o uzasadnienie ani środek zaskarżenia, orzeczenie staje się prawomocne po upływie terminu do jego zaskarżenia.

Zgodnie z art. 363 § 1 k.p.c. orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje od niego środek odwoławczy lub nie został on wniesiony w terminie. W takim przypadku prawomocność następuje z dniem następującym po ostatnim dniu terminu do zaskarżenia.

Termin uprawomocnienia w analizowanej sytuacji

Jeżeli w sprawie nie zostanie złożony wniosek o sporządzenie uzasadnienia oraz nie zostanie wniesiona apelacja, postanowienie o wykreśleniu spółki z KRS uzyska prawomocność po upływie 21 dni od dnia dokonania wpisu o wykreśleniu w rejestrze.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
3. Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2014 r., sygn. akt I CSK 360/13
4. Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt III CZ 80/12

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.