Wynagrodzenie rady nadzorczej spółdzielni

Podstawa prawna wynagrodzenia rady nadzorczej spółdzielni

Zasady wynagradzania członków rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej wynikają przede wszystkim z art. 8² ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Przepis ten przyjmuje jako zasadę, że członkowie innych niż zarząd organów spółdzielni mieszkaniowej pełnią swoje funkcje społecznie. Szerszy kontekst pokazuje też omówienie zagadnienia: rezygnacja z rady nadzorczej spółdzielni.

Wyjątek jest możliwy tylko wtedy, gdy statut spółdzielni przewiduje wynagrodzenie. Ustawa określa przy tym jego charakter: jest to wynagrodzenie za udział w posiedzeniach, wypłacane w formie miesięcznego ryczałtu bez względu na liczbę posiedzeń. Wynagrodzenie nie może być wyższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę, o którym mowa w ustawie o minimalnym wynagrodzeniu za pracę.

Jeżeli statut przewiduje ryczałt w wysokości 10% minimalnego wynagrodzenia za pracę, taka konstrukcja mieści się w ustawowym limicie. Nie oznacza to jednak, że ryczałt należy się automatycznie za sam fakt bycia członkiem rady nadzorczej.

Zobacz również: wynagrodzenie osoby pełniącej funkcję w organie spółki podczas zwolnienia lekarskiego

Czy ryczałt należy się mimo choroby członka rady?

Co do zasady nie. Jeżeli statut przewiduje wynagrodzenie za udział w posiedzeniach, to sama usprawiedliwiona przyczyna nieobecności, w tym choroba, nie zastępuje udziału w posiedzeniu. Ryczałt ma rekompensować udział w pracach organu wykonywanych w ramach posiedzenia, a nie samo pozostawanie w składzie rady nadzorczej.

Inaczej można oceniać sytuację, w której członek rady rzeczywiście uczestniczył w posiedzeniu w dopuszczalnej formie, na przykład zdalnie, o ile taki tryb został prawidłowo przewidziany i posiedzenie odbyło się zgodnie ze statutem, regulaminem oraz uchwałami obowiązującymi w spółdzielni. Wtedy kluczowe jest nie to, czy członek rady był chory, lecz czy faktycznie brał udział w posiedzeniu.

Dla bezpieczeństwa spółdzielnia powinna dokumentować obecność członków rady, zwłaszcza przez listę obecności, protokół posiedzenia, informację o trybie udziału oraz ewentualne odnotowanie głosowań. W razie sporu to te dokumenty będą miały podstawowe znaczenie.

Czy ryczałt przysługuje, gdy w miesiącu nie było posiedzenia?

Jeżeli w danym miesiącu nie odbyło się żadne posiedzenie rady nadzorczej, nie ma podstawy do wypłaty wynagrodzenia za udział w posiedzeniach. Ustawowy zwrot „bez względu na ilość posiedzeń” nie oznacza, że wynagrodzenie przysługuje także wtedy, gdy posiedzeń nie było wcale.

Ten zwrot należy rozumieć w ten sposób, że jeżeli członek rady uczestniczył w posiedzeniu w danym miesiącu, otrzymuje miesięczny ryczałt w wysokości określonej w statucie, niezależnie od tego, czy posiedzenie było jedno, dwa czy więcej. Ryczałt nie jest więc mnożony przez liczbę posiedzeń.

Jeżeli natomiast nie doszło do żadnego posiedzenia, nie można mówić o udziale w posiedzeniu. Wypłata ryczałtu w takiej sytuacji mogłaby zostać zakwestionowana jako sprzeczna z ustawową konstrukcją wynagrodzenia członków organów spółdzielni mieszkaniowej.

Znaczenie statutu spółdzielni

Statut jest konieczny, aby członkowie rady nadzorczej mogli otrzymywać wynagrodzenie. Nie może on jednak dowolnie oderwać wynagrodzenia od udziału w posiedzeniach, ponieważ ustawa wyraźnie wiąże dopuszczalny ryczałt z takim udziałem.

Postanowienie statutu powinno określać co najmniej wysokość ryczałtu albo sposób jej obliczenia. Jeżeli statut wskazuje 10% minimalnego wynagrodzenia za pracę, spółdzielnia powinna ustalić, czy chodzi o minimalne wynagrodzenie obowiązujące w okresie, za który wypłacany jest ryczałt, oraz czy statut nie zawiera dodatkowych zasad technicznych dotyczących naliczania.

W praktyce nie powinno się wypłacać ryczałtu wyłącznie na podstawie ogólnego stwierdzenia, że dana osoba jest członkiem rady nadzorczej. Potrzebne jest powiązanie wypłaty z posiedzeniem i udziałem konkretnego członka rady w danym miesiącu.

Udział w jednym posiedzeniu a wysokość ryczałtu

Jeżeli w miesiącu odbyło się kilka posiedzeń, a członek rady uczestniczył tylko w jednym z nich, zasadniczo spełnia warunek udziału w posiedzeniu. Ponieważ wynagrodzenie ma formę miesięcznego ryczałtu bez względu na liczbę posiedzeń, nie powinno być naliczane osobno za każde posiedzenie.

Trzeba jednak sprawdzić, czy statut albo regulamin nie przewidują dodatkowych, dopuszczalnych zasad organizacyjnych, na przykład obowiązku potwierdzania obecności lub rozliczania udziału w określony sposób. Takie postanowienia nie mogą jednak prowadzić do przekroczenia ustawowego limitu wynagrodzenia.

Czy praca poza posiedzeniami daje prawo do ryczałtu?

Udział w komisjach, przygotowywanie projektów uchwał, analiza dokumentów, korespondencja ze spółdzielnią albo dyżury członka rady mogą być ważnym elementem pracy organu. Nie są jednak tym samym co udział w posiedzeniu rady nadzorczej.

Jeżeli statut przewiduje wyłącznie wynagrodzenie za udział w posiedzeniach, takie czynności poza posiedzeniami nie powinny samodzielnie uzasadniać wypłaty ryczałtu. Wynika to z ustawowej zasady społecznego pełnienia funkcji oraz z wyjątkowego charakteru wynagrodzenia członków organów spółdzielni mieszkaniowej.

FAQ

Czy członek rady nadzorczej dostaje wynagrodzenie za samą funkcję?

Nie. W spółdzielni mieszkaniowej zasadą jest społeczne pełnienie funkcji. Wynagrodzenie jest możliwe tylko wtedy, gdy przewiduje je statut, i zasadniczo dotyczy udziału w posiedzeniach.

Czy choroba usprawiedliwia wypłatę ryczałtu?

Choroba może usprawiedliwiać nieobecność organizacyjnie, ale sama w sobie nie daje prawa do ryczałtu, jeżeli członek rady nie uczestniczył w żadnym posiedzeniu w danym miesiącu.

Czy wystarczy jedno posiedzenie w miesiącu?

Tak, co do zasady udział w jednym posiedzeniu w miesiącu wystarcza do nabycia prawa do miesięcznego ryczałtu, jeżeli statut nie wprowadza dodatkowych zgodnych z ustawą zasad dokumentowania udziału.

Czy ryczałt rośnie, gdy posiedzeń było kilka?

Nie. Ustawa mówi o miesięcznym ryczałcie bez względu na liczbę posiedzeń. Oznacza to, że większa liczba posiedzeń w miesiącu nie powinna automatycznie zwiększać wynagrodzenia ponad kwotę określoną w statucie.

Czy można wypłacić ryczałt za miesiąc bez posiedzenia?

Co do zasady nie. Jeżeli nie było posiedzenia, nie było też udziału w posiedzeniu, a więc nie wystąpiła ustawowa podstawa wypłaty takiego wynagrodzenia.

Podsumowanie

Wynagrodzenie członka rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej nie jest stałą pensją za pełnienie funkcji. Jeżeli statut przewiduje miesięczny ryczałt za udział w posiedzeniach, trzeba ustalić, czy w danym miesiącu odbyło się posiedzenie i czy konkretny członek rady rzeczywiście w nim uczestniczył.

Przy braku posiedzenia albo przy nieobecności członka rady na wszystkich posiedzeniach w miesiącu ryczałt zasadniczo nie przysługuje. Dla prawidłowego rozliczenia kluczowe są statut, regulamin rady, protokoły i lista obecności.

Źródła

• Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, t.j. Dz.U. 2024 poz. 558.
• Ustawa z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, t.j. Dz.U. 2020 poz. 2207.
• A. Stefaniak, komentarz do art. 8² ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, w: Prawo spółdzielcze. Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych. Komentarz.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.