Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem ze spółką jawną? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Wpis w KRS o rozdzielności majątkowej a ochrona przed windykacją

Agata Alberska • Opublikowane: 2015-12-30

Przy założeniu spółki jawnej w KRS napisano jednemu ze wspólników: „brak umowy małżeńskiej majątkowej”, „powstała rozdzielność majątkowa miedzy małżonkami”. Czy można uznać, że kontrahent został jednoznacznie powiadomiony o rozdzielności majątkowej wspólnika?

Agata Alberska

»Wybrane opinie klientów

Odpowiedzi na moje pytania wyczerpujące, pełen profesjonalizm. Jestem bardzo zadowolona. Polecam, prawnik godny zaufania.
Barbara, Nauczyciel
Dziękuję za udzielone porady. Za każdym razem odpowiedź na pytania bardzo szybka i rzeczowa, poparta artykułami kodeksów. Pani Marta Handzlik- Rosuł rozwiała moje wszelkie obawy. Polecam korzystanie z serwisu. Za niespełna 100 zł dowiedziałam się o przysługujących mi prawach, co zdecydowanie uspokoiło mnie. Mam również świadomość ,iż mogę w dalszym ciągu zadać pytanie dodatkowe w mojej sprawie, jeśli pojawi się ku temu potrzeba. Z pewnością w przyszłości jeszcze skorzystam z pomocy prawnej serwisu, jeśli zajdzie taka potrzeba.
Anna
Dziękuję za poradę . Udzielono mi profesjonalnej odpowiedzi i ukierunkowało co do dalszego postępowania , jeżeli zajdzie potrzeba to skorzystam ponownie z usług prawnika tego biura . 
Janusz, 53 lata
Korzystałam już z "ePorady24" wcześniej, byłam bardzo zadowolona z rzetelnej, wnikliwej odpowiedzi na nurtujące mnie pytanie. Dodatkowym atutem jest możliwość zadawania dodatkowych pytań dotyczących pytania głównego.
Danuta, technik ekonomista
Bardzo dokładnie omówione przedstawione zagadnienie, nie zostało pominięte żadne moje pytanie, argumentacja poparta przepisami prawnymi. Jedynie wydaje mi się, że cena była dosyć wysoka (300zł), ale może to wynikało z faktu, że na tle przedstawionego problemu miałam kilka pytań. Na początku się wahałam gdy dowiedziałam się ile będzie mnie kosztować porada, ale po jej przeczytaniu jakoś ją przełknęłam, gdyż odpowiedź była bardzo wyczerpująca i konkretna.
Katarzyna

Zasadą jest, że ogół danych wpisanych do rejestru objęty jest domniemaniem prawdziwości. Domniemanie przyjęte w art. 17 ust. 1 ustawy o KRS* jest domniemaniem prawnym wzruszalnym i polega na przyjęciu fikcji prawnej zgodności wpisanych do rejestru danych ze stanem rzeczywistym. W omawianym przepisie ustawodawca przyjmuje, że co do zasady wszystkie dane ujęte w rejestrze są zgodne z prawdziwym stanem rzeczy. Cechę prawdziwości na gruncie komentowanego przepisu należy utożsamiać tylko ze zgodnością stanu ujawnionego w rejestrze z obiektywną rzeczywistością. Domniemania prawdziwości ustanowionego w art. 17 ust. 1 nie należy łączyć ze zgodnością wpisów ze stanem prawnym. Przepisy ustawy o KRS nie wprowadzają domniemania zgodności wpisów ze stanem prawnym, jednak swoistą gwarancję takiej zgodności przewiduje art. 23 ust. 1 ustawy o KRS, który stanowi, że sąd rejestrowy bada, czy dołączone do wniosku dokumenty są zgodne pod względem formy i treści z przepisami prawa, co jednak nie jest tożsame z domniemaniem.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Wyjątkowo, z mocy art. 42 ustawy o KRS, domniemaniem z art. 17 ust. 1 ustawy o KRS nie są objęte dane o kondycji finansowej podmiotów wpisanych do rejestru przedsiębiorców ujawniane w dziale 4 rejestru (zob. M. Romańska M., Dane o kondycji finansowej przedsiębiorców w dziale 4 rejestru przedsiębiorców i rejestrze dłużników niewypłacalnych, „Transformacje Prawa Prywatnego”, 2001, nr 4, s. 55; autorka stwierdza, że wątpliwość budzi fakt nieobjęcia wyłączeniem domniemania wpisów do rejestru dłużników niewypłacalnych, skoro mają one zbliżone podstawy i charakter do wpisów ujawnianych w dziale 4 rejestru przedsiębiorców). Przyjęte domniemanie ma wzmacniać funkcję informacyjną rejestru. Warto w tym miejscu skomentować wyrok Sądu Najwyższego z 20 października 2005 r. (II CK 120/05, LexPolonica nr 390116), w którym Sąd ten stwierdził, że „prokura jest ważna, mimo że nie została wpisana do rejestru sądowego. Wpis do rejestru ma jednak istotne znaczenie z punktu widzenia pewności i bezpieczeństwa obrotu prawnego i to z dwóch powodów. Po pierwsze, łączy się z nim domniemanie ważności udzielenia prokury, wynikające z art. 17 ust. 1 u. KRS. Po drugie, prokurent uzyskuje możliwość skutecznego wylegitymowania się odpisem lub wyciągiem z rejestru sądowego. Dotyczy to zarówno udziału prokurenta w obrocie gospodarczym, jak i w postępowaniu przed sądem, prokurent powinien bowiem przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy odpis lub wyciąg z rejestru sądowego, który zastępuje wymagane od pełnomocnika – zgodnie z art. 89 § 1 K.p.c. – pełnomocnictwo procesowe”.

Nietrafnie Sąd Najwyższy wskazał, że wpis prokury do rejestru z mocy samego art. 17 ust. 1 ustawy o KRS łączy z sobą „domniemanie ważności” prokury. Po wpisie prokury do rejestru z uwagi na domniemanie zawarte w art. 17 ust. 1 ustawy o KRS powstanie tylko domniemanie, że prokura ta rzeczywiście została udzielona przez podmiot rejestrowy osobie wskazanej we wpisie i w takim charakterze, jaki wynika z treści wpisu (oddzielna bądź łączna). Nie przesądza to jeszcze o tym, czy prokury udzielono we właściwej formie i we właściwym trybie, tj. zgodnie z przepisami prawa – gwarancję tego daje dopiero zestawienie treści art. 17 ust. 1 z art. 23 ust. 1 ustawy o KRS. Na marginesie należy dodać, że oprócz złożenia odpisu lub wyciągu z rejestru prokurent, żeby wykazać legitymację przed sądem, może złożyć sam dokument stwierdzający udzielenie mu prokury, który w istocie jest „pełnomocnictwem z podpisem mocodawcy”, o jakim mowa w art. 89 § 1 K.p.c. (por. J. Grykiel, Skutki wpisu prokury do rejestru przedsiębiorców, „Studia Prawnicze”, 2008, nr 4, s. 19).

Podmiot rejestrowy nie może wobec osoby trzeciej działającej w dobrej wierze zasłaniać się nieprawdziwością treści wpisów, jeżeli zaniedbał wystąpić niezwłocznie z żądaniem sprostowania, uzupełnienia lub wykreślenia wpisu. Omawiany przepis dotyczy więc relacji podmiot rejestrowy – osoba trzecia, nie reguluje zaś stosunków w relacji osoba trzecia – osoba trzecia (tak: P. Suski, Rejestry sądowe – spółek handlowych, spółdzielni, przedsiębiorstw państwowych, Warszawa 1994, s. 75, w odniesieniu do art. 24 K.h. będącego odpowiednikiem obecnego art. 17 ustawy o KRS).

Z treści art. 17 ust. 2 ustawy o KRS wynika, że domniemanie prawdziwości wpisów chroni tylko osoby trzecie w stosunku do podmiotu rejestrowego i to tylko te osoby trzecie, które działają w dobrej wierze. W piśmiennictwie za będące w dobrej wierze uznaje się te osoby, które podejmując działanie były przekonane, że dane wpisane do rejestru są prawdziwe, chodzi więc o dobrą wiarę osób w znaczeniu subiektywnym (J. Szwaja, w: S. Sołtysiński, A. Szajkowski, J. Szwaja, Kodeks handlowy. Komentarz, t. 1, Warszawa 1994, s. 330). Osoba trzecia nie musi wykazywać, że działała w dobrej wierze, bowiem w tym zakresie obowiązuje domniemanie zawarte w art. 7 K.c. To podmiot rejestrowy musi wykazać złą wiarę osoby trzeciej, żeby uwolnić się od skutków nieprawdziwego wpisu. W złej wierze jest ten, kto powołuje się na treść wpisu w rejestrze, wiedząc o tym, że jest ona nieprawdziwa. Szerzej na temat pojęcia osoby trzeciej w komentarzu do art. 14 ustawy o KRS.

Dla skorzystania przez podmiot rejestrowy z możliwości wyłączenia negatywnych skutków nieprawdziwości wpisów po stronie podmiotu rejestrowego muszą łącznie zajść następujące przesłanki:

  1. nieprawdziwy wpis został dokonany niezgodnie ze zgłoszeniem lub z urzędu,
  2. podmiot rejestrowy wystąpił niezwłocznie z żądaniem sprostowania, uzupełnienia lub wykreślenia wpisu.

Należy podkreślić, że zakaz powoływania się na nieprawdziwość wpisów dotyczy zarówno wpisów dokonywanych na wniosek, jak i wpisów następujących z urzędu, co ustawodawca przewidział wprowadzając w komentowanym przepisie zwrot „lub bez tego zgłoszenia”. Z omawianego przepisu wynika, że podmiot rejestrowy nie będzie chroniony, jeżeli sam zgłosił nieprawdziwe dane – tylko rozbieżność między prawidłowo sformułowanym zgłoszeniem a wadliwie z winy sądu dokonanym wpisem pozwala przy zachowaniu dalszych warunków na ominięcie przez podmiot rejestrowy negatywnych konsekwencji związanych z nieprawdziwością wpisu.

Skoro przepis nie nakazuje skutecznego usunięcia wadliwego wpisu, a posługuje się jedynie pojęciem niezwłocznego wystąpienia z żądaniem sprostowania, uzupełnienia bądź wykreślenia nieprawdziwego wpisu, to należy uznać, że już samo wystąpienie z takim wnioskiem przywróci możliwość podniesienia wobec osoby trzeciej działającej w dobrej wierze argumentu, iż dokonany wpis jest nieprawdziwy. Nie musi więc w tym przypadku nastąpić sam skutek w postaci przywrócenia prawdziwości wpisu, co należy uznać za rozwiązanie trafne, gdyż po zgłoszeniu stosownej informacji podmiot rejestrowy nie ma większego wpływu na szybkość dalszego działania sądu rejestrowego. Chodzi jednak tylko o wystąpienie samego podmiotu rejestrowego, którego dotyczył wpis, a nie innej osoby, np. wspólnika spółki z o.o. Opieszałość podmiotu rejestrowego niezależnie od postawy innych uczestników obrotu narazi ten podmiot na negatywne konsekwencje płynące z art. 17 ust. 2 ustawy o KRS.

Niezwłoczne wystąpienie to złożenie stosownego wniosku, zaskarżenie postanowienia bądź poinformowanie sądu rejestrowego o nieprawdziwości wpisu bez nieuzasadnionej zwłoki. Na temat pojęcia niezwłoczności w piśmiennictwie występują dwa stanowiska. Zgodnie z pierwszym z nich niezwłocznie to natychmiast po uzyskaniu informacji o wadliwym wpisie, nawet przed samym otrzymaniem odpisu postanowienia o wpisie (tak: M. Honzatko, w: T. Dziurzyński, Z. Fenichel, M. Honzatko, Kodeks handlowy z komentarzem i skorowidzem, reprint, Łódź 1999, s. 50). Wedle drugiego poglądu wystarczy, że podmiot rejestrowy zaskarży w przewidzianym przepisami terminie postanowienie sądu i dokonany na jego podstawie wpis (tak: M. Allerhand, Kodeks handlowy komentarz, reprint, Bielsko-Biała 1998, s. 28).

Wydaje się, że właściwa jest pierwsza interpretacja, bowiem wyraz „niezwłocznie” sugeruje szybkość działania, a więc podjęcie go w najbliższym możliwym terminie – np. tego samego lub następnego dnia po otrzymaniu postanowienia sądu o dokonaniu wpisu. Takie rozumienie odpowiada potocznemu znaczeniu słowa „niezwłocznie”, które oznacza tyle co „bez zwłoki, bez zwlekania, od razu, natychmiast, bezzwłocznie” (zob. elektroniczny słownik języka polskiego PWN). Niezwłoczność w ujęciu art. 17 ust. 2 ustawy o KRS nie jest przy tym w wyraźny sposób powiązana z możliwością zaskarżenia orzeczenia sądu, które ma służyć swoim odrębnym celom.

Użytego w przepisie zwrotu „wystąpi z wnioskiem” nie należy odczytywać w każdym przypadku dosłownie. Złożenie wniosku o zmianę wpisu w postępowaniu rejestrowym podlega pewnym rygorom formalnym, w szczególności zgodnie z treścią art. 19 ustawy o KRS wniosek winien być złożony na prawidłowo wypełnionym urzędowym formularzu oraz opłacony. Wydaje się, że w treści art. 17 ust. 2 ustawy o KRS nie zawsze chodzi o tego typu złożenie wniosku. Wynika to chociażby stąd, że sprostowanie postanowienia sądu i dokonanego na jego podstawie wpisu zawsze odbywa się z urzędu (Ł. Zamojski, Sprostowanie…, s. 428). W niektórych przypadkach wystarczy więc niezwłoczne poinformowanie sądu przez podmiot rejestrowy o nieprawdziwości wpisu.

Na gruncie omawianego przepisu wątpliwości może budzić prawdziwość wpisów dotyczących przedmiotu działalności podmiotów wpisanych do rejestru przedsiębiorców i rejestru stowarzyszeń i innych organizacji. Częste są przypadki zgłaszania przedmiotu działalności, którego podmiot rejestrowy nie zamierza wykonywać albo przewiduje możliwość wykonywania w dalekiej przyszłości. Można się tylko domyślać, że takie postępowanie zmierza do uniknięcia kosztów ewentualnej potrzeby rozszerzenia przedmiotu działania. W niektórych przypadkach może również chodzić o czas, kiedy zmiana przedmiotu działalności zostanie ujawniona w rejestrze, co nieraz ma kluczowe znaczenie np. dla uzyskania dofinansowania z UE.

Trudno wskazać inne motywy przyjmowania w umowach / statutach podmiotów rejestrowych przedmiotu działalności na wyrost, skoro liczba pozycji rodzajów działalności nie wpływa na lepsze postrzeganie podmiotu jako partnera gospodarczego, a może co najwyżej spowodować trudność w określeniu głównej branży działania tego podmiotu. Znaczna część doktryny aprobuje taką praktykę, powołując się zwłaszcza na swobodę umów. Koliduje to jednak z przyjętym w art. 17 ust. 1 ustawy o KRS domniemaniem prawdziwości wpisów w rejestrze. W szczególności domniemanie to obejmuje wpisy w dziale 3 rejestru, a w tym i przedmiot działalności.

Sąd rejestrowy nie jest w stanie zbadać, który z podanych we wniosku przedmiotów działalności jest rzeczywiście wykonywany choćby z tej przyczyny, że przed pierwszym wpisem do rejestru większość podmiotów rejestrowych nie może prowadzić działalności gospodarczej (szerzej Ł. Zamojski, Badanie przedmiotu działalności spółki przez sąd rejestrowy, „Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego” 2006, nr 8, s. 6 i n.). Rozwiązaniem wskazanego problemu byłoby albo całkowite zaniechanie ujawniania przedmiotu działalności w rejestrze, albo wprowadzenie ustawowego wyłączenia domniemania prawdziwości wpisu w dziale 3 rejestru w odniesieniu do przedmiotu działalności, tak jak ma to miejsce w przypadku wpisów w dziale 4 na podstawie art. 42 ustawy o KRS, co wydaje się lepszym rozwiązaniem (Ł. Zamojski, Badanie…, s. 9).

Zatem uznać należy, że kontrahent (potencjalny wierzyciel) otrzymał informację o rozdzielności małżeńskiej. Dane w KRS są uznawane za zgodne z rzeczywistością.

* Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 1997 r. Nr 121, poz. 769 z późn. zm).

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem ze spółką jawną? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Sposoby rozwiązania spółki jawnej

Rozwiodłam się z mężem, bo od dawna się nade mną znęcał psychicznie i fizycznie. Od lat jednak prowadziliśmy spółkę jawną. Obecnie...

Zmiana składu spółki jawnej

Jak dokonać zmiany składu spółki jawnej, a dokładniej rozszerzyć skład osobowy dwuosobowej spółki jawnej o dzieci wspólników? Czy możliwe jest...

Doręczenie wypowiedzenia wspólnikom, którzy są dłużnikami

Wierzyciel doręczył skutecznie dwóm wspólnikom spółki jawnej (którzy są jedynymi wspólnikami tej spółki) będącym jego dłużnikami oświadczenia...

Zabezpieczenie odpowiedzialności wspólników

Czy przy sprzedaży–przejęciu spółki jawnej można skutecznie zabezpieczyć odpowiedzialność wspólników zbywających za zobowiązania spółki? Np....

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »
{* .script("js/zaczekaj.js") *}