Kategoria: Spółka z o.o.

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem ze spółką z o.o.? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Rezygnacja z członkostwa w zarządzie spółki z o.o. i sprzedaż spółki

Kinga Karaś • Opublikowane: 2018-11-23

Jesteśmy już z żoną w podeszłym wieku, dlatego chcielibyśmy sprzedać spółkę z o.o. i zrezygnować z udziału w jej zarządzie. Czy wystarczy złożyć rezygnację z funkcji członka zarządu na ręce jedynego nowego wspólnika i przekazać mu za pokwitowaniem wszystkie dokumenty i majątek? Czy do wyboru nowego zarządu musimy odpowiadać za dalsze losy tej spółki?

Kinga Karaś

»Wybrane opinie klientów

Bardzo dokładnie omówione przedstawione zagadnienie, nie zostało pominięte żadne moje pytanie, argumentacja poparta przepisami prawnymi. Jedynie wydaje mi się, że cena była dosyć wysoka (300zł), ale może to wynikało z faktu, że na tle przedstawionego problemu miałam kilka pytań. Na początku się wahałam gdy dowiedziałam się ile będzie mnie kosztować porada, ale po jej przeczytaniu jakoś ją przełknęłam, gdyż odpowiedź była bardzo wyczerpująca i konkretna.
Katarzyna
Ok. Polecam w przyszłości gdy będę miał wątpliwości z pewnością skorzystam z porad.
Bartosz, 31 lat, geodeta
Rezygnuję , że swojego adwokata , który ma wąski zakres swoich usług , tutaj mam kompleksową pomoc w zakresie prawa . Zdecydowanie polecam!!!
Marcin, 46 lat
Rzeczowo i na temat. Polecam. Skożystam w przyszlosci.
Marek
Terminowo prosto merytorycznie czuję że to odpowiedź na MOJE pytanie a nie \"gotowiec\"
Małgorzata, 56 lat, Menedżer

Podstawę prawną stanowi ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (K.s.h.) oraz ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (ustawa o KRS).

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

W przytoczonym stanie faktycznym należy zwrócić szczególną uwagę na dwie rzeczy – po pierwsze zarząd powinien być skutecznie odwołany lub też członkowie zarządu powinni złożyć skutecznie rezygnację, oraz po drugie – okoliczność ta powinna skutkować wykreśleniem członków zarządu z KRS.

Sposób i tryb wygaśnięcia mandatu członków zarządu uregulowany został w art. 202 K.s.h., zgodnie z którym:

„§ 1. Jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu.

§ 2. W przypadku powołania członka zarządu na okres dłuższy niż rok, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników, zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.

§ 3. Jeżeli umowa spółki przewiduje, że członków zarządu powołuje się na okres wspólnej kadencji, mandat członka zarządu powołanego przed upływem danej kadencji zarządu wygasa równocześnie z wygaśnięciem mandatów pozostałych członków zarządu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej.

§ 4. Mandat członka zarządu wygasa również wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania ze składu zarządu.

§ 5. Do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie.

Zgodnie z art. 202 § 4 K.s.h. – rezygnacja członka zarządu złożona organowi uprawnionemu do powołania w skład tego organu jest skuteczna i wywołuje konstytutywny, czyli prawotworzący skutek prawny, z chwilą złożenia rezygnacji. Wykreślenie członka zarządu z Krajowego Rejestru Sądowego ma znaczenie tylko deklaratywne (ujawniające). W przypadku udowodnienia w procesie faktu wygaśnięcia mandatu członka zarządu, ustaje domniemanie prawdziwości związane z wpisem do rejestru sądowego oraz domniemanie prawdziwości związane z odpisem z Krajowego Rejestru Sądowego, jako dokumentem urzędowym (art. 244 § 1 K.p.c.) (por. Sądu Apelacyjnego w Krakowie – I Wydział Cywilny z dnia 23 grudnia 2014 r. I ACa 1403/14). Zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 26 marca 2015, sygn. akt III AUa 1019/14, członek zarządu spółki, jako przyjmujący zlecenie, może je w każdym czasie wypowiedzieć przez złożenie oświadczenia woli drugiej stronie. Oświadczenie takie jest złożone z chwilą, gdy doszło do drugiej strony w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Jeżeli umowa spółki inaczej nie stanowi, od tej chwili wywołuje ono natychmiastowe skutki prawne w postaci wygaśnięcia zlecenia. K.s.h. nie reguluje, komu członek zarządu powinien złożyć rezygnację, aby można było uznać ją za skuteczną. Wskazane wyżej odesłanie do K.c. oznacza, że oświadczenie powinno być skierowane do właściwego organu spółki, gdyż spółka jako osoba prawna działa poprzez swe organy (art. 38 K.c.). Rezygnacja jako jednostronna czynność prawna członka zarządu może nastąpić z dniem albo w terminie określonym w oświadczeniu o rezygnacji. Rezygnacja nie wymaga przyjmowania przez organ spółki i podejmowania z jej strony jakichkolwiek czynności, od których zależałaby skuteczność rezygnacji, nie można też zrzec się prawa do rezygnacji (art. 746 § 3 K.c.). Rezygnacja jest całkowicie odrębnym sposobem wygaśnięcia mandatu członka zarządu, innym niż pozostałe przewidziane w art. 202 § 4 K.s.h., w tym odwołanie.

Art. 60 K.c., stanowiący, że z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny i brak – co do zasady – przepisów wymagających zachowania formy szczególnej dla oświadczenia członka zarządu spółki kapitałowej o rezygnacji z funkcji, oświadczenie to w zasadzie może być wyrażone w dowolnej formie. Artykuł 61 § 1 zdanie pierwsze K.c. stanowi, że oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła się ona zapoznać z jego treścią. Osoba prawna działa przez swoje organy (art. 38 K.c.). Organem osoby prawnej jest m.in. zarząd.

Kodeks spółek handlowych nie wskazuje organu, na ręce którego członek zarządu powinien złożyć oświadczenie o rezygnacji z pełnionej funkcji. Kwestia ta jest różnorodnie traktowana w praktyce. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2015 r. o sygn. akt: III CZP 89/15, sprecyzowano, iż „oświadczenie członka zarządu spółki kapitałowej o rezygnacji z pełnionego mandatu powinno być składane wobec jednego członka zarządu lub prokurenta tej spółki. Wyjątkiem jest rezygnacja z zasiadania w zarządzie składana przez jedynego członka zarządu będącego zarazem jedynym jej wspólnikiem albo akcjonariuszem. W takim przypadku oświadczenie to wymaga formy aktu notarialnego.”. Stanowisko to jest odmienne od wcześniejszych orzeczeń Sądu Najwyższego. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 7 maja 2010 r. o sygn. akt III CSK 176/09:

„Powzięcie wiadomości o rezygnacji D. P. przez wszystkich wspólników nie jest tożsame z powzięciem o tym wiadomości przez spółkę. Należy też zauważyć, że prawidłowe złożenie oświadczenia o rezygnacji na zgromadzeniu wspólników daje temu organowi możliwość natychmiastowego powołania nowego członka zarządu. Takiej możliwości nie daje powiadomienie wspólników. Co więcej, wobec treści art. 235 k.s.h. przyjęcie poglądu Sądu Apelacyjnego w sposób istotny skomplikowałoby – szczególnie przy konflikcie między wspólnikami – uzupełnienie składu zarządu.”

W świetle przepisu art. 202 § 5 K.s.h. – do złożenia rezygnacji przez członka zarządu stosuje się odpowiednio przepisy o wypowiedzeniu zlecenia przez przyjmującego zlecenie. Zastosowanie znajdzie tu art. 746 § 2 K.c. stanowiący, że przyjmujący zlecenie może je wypowiedzieć w każdym czasie, jednakże gdy zlecenie jest odpłatne, a wypowiedzenie nastąpiło bez ważnego powodu, przyjmujący zlecenie jest odpowiedzialny za szkodę. Z przepisu tego wynika jednostronny charakter rezygnacji członka zarządu z pełnienia funkcji, aczkolwiek wymaga ona zakomunikowania innej osobie – w tym przypadku – spółce. Zaznaczyć przy tym należy, że w świetle art. 202 § 4 K.s.h. rezygnacja jest odrębną od odwołania przyczyną wygaśnięcia mandatu członka zarządu. W przypadku spółki, w której nie funkcjonowała rada nadzorcza i nie został ustanowiony pełnomocnik zgromadzenia wspólników, rezygnację należało złożyć na ręce jedynego wspólnika. Rezygnacja nie wymaga przyjęcia przez spółkę. Skuteczność odwołania lub rezygnacji z funkcji członka zarządu nie zależy także od dokonania wpisu do KRS z uwagi na deklaratoryjny charakter tego wpisu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2011 r. p sygn. alt III SA/Wa 1320/10).

Zgodnie z art. 210 K.s.h. § 1: „W umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników.”. W tym miejscu należy zastanowić się, czy nie doszło do sytuacji, w której każdy ze wspólników został powołany w imieniu spółki do odbioru Pana rezygnacji. Kodeks spółek handlowych umożliwia ustanowienie pełnomocnika do przyjęcia ww. oświadczenia. Sam nagłówek pisma zaadresowany jako „Zgromadzenie Wspólników Spółki” nie przesądza o braku jego odbioru przez osobę podpisaną na druku, celem przekazania informacji Spółce a w szczególności innym Wspólnikom celem wyboru nowego członka Zarządu. Co prawda, ustawa wymaga powołania pełnomocnika w formie uchwały zgromadzenia wspólników, jednak zastanowić należy się nad możliwością potwierdzenia tego umocowania przez zgromadzenie wspólników aktualnie.

Pełnomocnik, o którym mowa w art. 210 § 1 K.s.h., podejmuje działania w granicach upoważnienia udzielonego mu przez ogół wspólników. Samo umocowanie danej osoby przez zgromadzenie wspólników do zawarcia z członkiem zarządu umowy o pracę (i jej zmiany) nie wyłącza tego, że powinien on działać w ramach uchwalonych przez wspólników wytycznych co do treści takich czynności prawnych. Inaczej mogłoby to oznaczać w praktyce, że ustanowiony pełnomocnik wymagany na gruncie art. 210 § 1 K.s.h. za każdym razem arbitralnie podejmowałby dowolne decyzje, wpływające przecież na działalność spółki – czy to pod względem finansowym czy organizacyjnym (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie – I Wydział Cywilny z dnia 28 października 2014 r. o sygn. akt I ACa 463/14).

Pełnomocnik umocowany na podstawie uchwały zgromadzenia wspólników nie jest pełnomocnikiem spółki sensu stricto, gdyż jego umocowanie nie wynika z oświadczenia woli członków zarządu, a więc organu uprawnionego do reprezentowania spółki, a ze swoistego aktu „zarządu wewnętrznego”. Jest specjalnym przedstawicielem nazywanym pełnomocnikiem korporacyjnym lub organizacyjnym. Pełnomocnictwem tym objęte są tylko czynności prawne i spory, w których kontrahentem spółki jest członek jej zarządu. Pełnomocnik spełnia we wskazanym zakresie niejako funkcję zastępczego zarządcy w celu wykonania ściśle określonych czynności, które z natury rzeczy należą do sfery kompetencji zarządu jako organu spółki (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku – I Wydział Cywilny z dnia 5 grudnia 2013 r. o sygn. akt: I ACa 559/13). Do pełnomocnictwa udzielonego na podstawie art. 210 § 1 K.s.h. nie mają zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego o pełnomocnictwie (por. wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 15 czerwca 2012 r. o sygn. akt II CSK 217/11). Pełnomocnik ustanowiony przez zgromadzenie wspólników spółki z o.o. może przyjmować oświadczenie zawierające rezygnację członka zarządu z pełnionej przez niego funkcji (art. 210 § 1 w zw. z art. 202 § 4 KSH) (por. wyrok Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 3 listopada 2010 r. o sygn. akt V CSK 129/10).

Jeżeli chodzi o zmiany w rejestrze, to wniosek o zmianę członków zarządu powinien być dokonany przez spółkę. Jednak istnieje możliwość zwróceniem się do sądu rejestrowego z wnioskiem o wykreślenie z urzędu. Do wniosku takiego należy dołączyć rezygnację / odwołanie z pełnionej funkcji. Zgodnie z art. 24 ust 6 ustawy o KRS w przypadkach uzasadnionych bezpieczeństwem obrotu sąd rejestrowy może dokonać z urzędu wykreślenia danych niezgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy lub wpisu danych odpowiadających rzeczywistemu stanowi rzeczy, jeżeli dokumenty stanowiące podstawę wpisu lub wykreślenia znajdują się w aktach rejestrowych, a dane te są istotne.

Odpowiadając na Pana pytanie. Od momentu rezygnacji (odwołania) nie odpowiadają Państwo za spółkę.

Może Pan przekazać wszelkie dokumenty i majątek spółki po podpisaniu stosownej umowy, jednak rekomenduję zrezygnować z pełnienia funkcji członka zarządu wcześniej, ponieważ rezygnacja ostatniego członka zarządu w przypadku spółki z jednym udziałowcem wymaga formy aktu notarialnego. Rekomenduję od razu powołać nowego członka zarządu i zgłosić druk zmian do KRS albo wpisać stosowane zobowiązanie do umowy sprzedaży udziałów. W przeciwnym razie jest art. 24 ust. 6 ustawy o KRS umożliwiający wykreślenie Państwa z urzędu przez sąd (po zwykłej informacji z Państwa strony wraz z kopią dokumentów), więc to też nie stwarza niebezpieczeństwa.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem ze spółką z o.o.? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »
{* .script("js/zaczekaj.js") *}