Kategoria: Inne

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem z prawem handlowym? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Produkt własny na bazie produktu istniejącego

Wioletta Dyl • Opublikowane: 2015-04-29

Pewna firma jest producentem naklejek, etykiet z elementem ozdobnym do samodzielnego zadruku. Chcę skorzystać z tej bazy i nadrukowywać na nie wymyślone przeze mnie sentencje i w takiej formie sprzedawać. Problem polega na tym, że na odwrocie czystych arkuszy sprzedawanych przez tę firmę widnieje jej logo. Czy w związku z tym mogę realizować swój pomysł? Czy stworzenie własnego produktu na bazie istniejącego, a następnie jego sprzedaż jest działaniem zgodnym z prawem?

Wioletta Dyl

»Wybrane opinie klientów

Bardzo dokładnie omówione przedstawione zagadnienie, nie zostało pominięte żadne moje pytanie, argumentacja poparta przepisami prawnymi. Jedynie wydaje mi się, że cena była dosyć wysoka (300zł), ale może to wynikało z faktu, że na tle przedstawionego problemu miałam kilka pytań. Na początku się wahałam gdy dowiedziałam się ile będzie mnie kosztować porada, ale po jej przeczytaniu jakoś ją przełknęłam, gdyż odpowiedź była bardzo wyczerpująca i konkretna.
Katarzyna
Ok. Polecam w przyszłości gdy będę miał wątpliwości z pewnością skorzystam z porad.
Bartosz, 31 lat, geodeta
Rezygnuję , że swojego adwokata , który ma wąski zakres swoich usług , tutaj mam kompleksową pomoc w zakresie prawa . Zdecydowanie polecam!!!
Marcin, 46 lat
Rzeczowo i na temat. Polecam. Skożystam w przyszlosci.
Marek
Terminowo prosto merytorycznie czuję że to odpowiedź na MOJE pytanie a nie \"gotowiec\"
Małgorzata, 56 lat, Menedżer

Odnosząc się do poruszonego problemu, pragnę zwrócić uwagę, że znakomita część elementów składowych danego produktu bywa chroniona na mocy przepisów prawa własności przemysłowej, odnoszących się do wzorów przemysłowych i wzorów użytkowych. Stanowią one – podobnie jak wynalazki – przejaw twórczej działalności człowieka, który może znaleźć się w orbicie zainteresowań innowacyjnego przedsiębiorcy, czy to jako twórcy danego wzoru, czy też (jak w Pani przypadku) osoby pragnącej skorzystać ze wzoru stworzonego już przez kogoś innego. Formę i zakres ochrony wzorów przemysłowych i użytkowych reguluje ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (j.t. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm. – dalej P.w.p). Celem ochrony przez ww. ustawę jest zapewnienie uprawnionej osobie (fizycznej lub prawnej) wyłączności na osiąganie korzyści materialnych z przedmiotu ochrony. Z drugiej strony ma ona zagwarantować jej twórcy prawa do zidentyfikowania go jako autora.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Niektóre użyteczne rozwiązania techniczne, dotyczące kształtu, budowy lub zestawienia przedmiotu o trwałej postaci, mogą być chronione, jako wzory użytkowe, nazywane powszechnie małymi wynalazkami. Ochrona wzoru użytkowego jest udzielana przez Urząd Patentowy RP na okres 10 lat. Ustawa definiuje wzór użytkowy, jako nowe i użyteczne rozwiązanie o charakterze technicznym, dotyczące kształtu, budowy lub zestawienia przedmiotu o trwałej postaci. Zatem dla uzyskania ochrony niezbędne jest, aby wytwór spełniał wszystkie przesłanki, o których mowa w powołanej definicji. Definicja wzoru użytkowego zawarła się też w wyroku z dnia 9 listopada 2006 r. WSA w Warszawie, który stanowił, że: „Wzór użytkowy, o którym mowa w art. 94 P.w.p. stanowi odrębny przedmiot ochrony własności przemysłowej, który dotyczy tylko przedmiotu materialnego o trwałej postaci, określonego poprzez cechy techniczne przedmiotu, przejawiające się w ukształtowaniu przestrzennym (kształcie) i/lub budowie (konstrukcji) danego przedmiotu, jako całości bądź zestawienia elementów (niepołączonych ze sobą konstrukcyjnie), również określonych co do ukształtowania przestrzennego. Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, iż ochronie nie podlegają rozwiązania niezdeterminowane, co do ukształtowania przestrzennego (…)”.

Czym innym natomiast jest wzór przemysłowy. Ochrona z ww. ustawy dotyczy tu jedynie zewnętrznego wyglądu produktów. Oznacza to, że nie jest chroniony wytwór (towar), jako taki, a jedynie nowa i posiadająca indywidualny charakter postać tego wytworu lub jego części, nadana mu w szczególności przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, strukturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację. Należy podkreślić, że nie są objęte ochroną takie cechy wytworu, które muszą być odtworzone w dokładnej formie i wymiarach w celu umożliwienia mechanicznego połączenia go lub współdziałania z innym wytworem, bądź wynikają wyłącznie z jego funkcji technicznej. Wytwory takie mogą, ewentualnie stanowić przedmiot omówionych powyżej patentu i prawa ochronnego na wzór użytkowy.

Należy tu wyjaśnić, że wytworem jest każdy przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych. Za wytwór uważa się także:

  1. przedmiot składający się z wielu wymienialnych części składowych umożliwiających jego rozłożenie i ponowne złożenie (wytwór złożony);
  2. część składową, jeżeli po jej włączeniu do wytworu złożonego pozostaje widoczna w trakcie jego zwykłego używania, przez które rozumie się każde używanie, z wyłączeniem konserwacji, obsługi lub naprawy;
  3. część składową, jeżeli może być przedmiotem samodzielnego obrotu.

W ustawie istnieje regulacja określana mianem „klauzuli napraw” (art. 1061 ustawy), zgodnie, z którą ochrona z tytułu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego nie przysługuje wytworowi, który stanowi część składową wytworu złożonego, używaną do naprawy tego wytworu w taki sposób, by przywrócić mu jego wygląd początkowy.

Osoby trzecie mogą zatem korzystać z takiego wytworu poprzez jego wytwarzanie, oferowanie, wprowadzanie do obrotu, import, eksport lub używanie wytworu, w którym wzór jest zawarty bądź zastosowany, lub poprzez składowanie takiego wytworu dla takich celów. Ograniczenie treści prawa z rejestracji wzoru przemysłowego dotyczy tylko części składowych, które są widoczne. Zatem prawa wynikające z rejestracji wzoru przemysłowego będą mogły być skutecznie dochodzone jedynie w odniesieniu do przypadków wykorzystania go w zakresie przekraczającym treść klauzuli napraw. A zatem jeżeli wykorzystanie przez Panią wzoru innych producentów do stworzenia nowego wytworu miałyby służyć jego przemysłowej produkcji, to producenci użytych do niego części składowych mogą ubiegać się o ochronę z tytułu rejestracji tych części, ponieważ w tym przypadku nie obejmuje ich ww. „klauzula naprawy”.

Niemniej na tle użycia przez Panią wzoru przemysłowego naklejek do zadrukowania pojawia się jeszcze inne zagadnienie z zakresu ochrony objętej Prawem przemysłowym, a mianowicie kwestie znaków towarowych. Zgodnie z art. 120 znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny, jeżeli oznaczenie takie nadaje się do odróżniania towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa.

Możliwość korzystania z cudzego znaku towarowego przewiduje m.in. art. 156 ust. 1 pkt 3 ustawy, który zezwala na takie działania, jeśli jest to konieczne dla wskazania przeznaczenia towaru, w szczególności oferowania części zamiennych, akcesoriów lub usług. Działanie takie będzie dozwolone, gdy w inny sposób nie będzie możliwe zaprezentowanie konsumentom tego rodzaju informacji. Na przykład zakład napraw określonej marki pojazdów może mieć szyld z logo producenta, celem wskazania potencjalnym klientom zakresu świadczonych przez siebie usług. Nie może to jednak doprowadzić do mylnego przeświadczenia o istnieniu gospodarczych powiązań między tym zakładem naprawczym, a producentem części zamiennych.

Tak zwana instytucja „dozwolonego użytku” dopuszcza więc korzystanie przez osobę trzecią z objętego ochroną wzoru przemysłowego m.in. do użytku osobistego niezwiązanego z działalnością gospodarczą, do celów doświadczalnych, naukowych, o ile nie narusza to dobrych obyczajów, nie utrudnia korzystania z wzoru uprawnionemu i wskazuje źródło jego pochodzenia.

A zatem jeżeli Pani celem jest stworzenie jednego wytworu na własny użytek, to użycie przez Panią wytworu (naklejek) innego producenta będzie możliwe bez narażania się na zarzut naruszenia prawa z rejestracji wzoru w Urzędzie Patentowym. Jeżeli jednak planuje Pani produkcję swojego wytworu z użyciem naklejek na szerszą skalę, to już takie działania przekraczają granice dozwolonego użytku.

Zasadą jest, że producentom przysługują tzw. prawa wyłączne do korzystania w sposób zarobkowy lub zawodowy z własności intelektualnej chronionej tym prawem, co jest potwierdzone posiadaniem patentu, praw autorskich lub prawa wyłączności na sprzedaż danego produktu na danym rynku. Innymi słowy, przedsiębiorstwo, w ramach którego został opracowany wzór użytkowy czy przemysłowy, może uzyskać na niego ochronę, która zagwarantuje mu wyłączność w zakresie korzystania z takiego wzoru i sprzeciwiania się kopiowaniu innowacyjnych rozwiązań przez konkurentów, tym samym gwarantując zapewnienie ekonomicznych korzyści z faktu opracowania i wdrożenia w przestrzeń gospodarczą danego rozwiązania innowacyjnego (wzoru przemysłowego, wzoru użytkowego itp.). Ogólną zasadą jest, że prawa wyłączne do własności przemysłowej są zbywalne. Ponadto właściciel prawa wyłącznego może udzielić na rzecz osoby trzeciej licencji w drodze zawarcia z tą osobą umowy. Licencja jest ważna tak długo, na jak długo została udzielona ochrona prawna (np. wzór użytkowy – 10 lat), chyba że w umowie licencyjnej jest ustalony przez strony termin krótszy. Maksymalny termin nie może być jednak dłuższy niż 20 lat. W przypadku udzielenia odpłatnych licencji przedsiębiorstwo uzyskuje więc dodatkowe zyski płynące z opłat licencyjnych.

Reasumując, jeżeli Pani celem nie jest użytek osobisty lecz produkcja stworzonych przez Panią wytworów z użyciem naklejek do zadrukowania innego producenta, w ramach działalności gospodarczej, to przede wszystkim powinna Pani zorientować się, czy nie narusza cudzych praw wyłącznych. Wszelkie bowiem powstałe wzory użytkowe, czy wzory przemysłowe przed upublicznieniem powinny być zgłoszone do Urzędu Patentowego. A zatem celowym jest sprawdzenie w dostępnych bazach, w tym Urzędu Patentowego RP, czy przedmiotowy wyrób nie narusza cudzych praw wyłącznych. Zgodnie bowiem z treścią art. 105 ust. 2 ww. ustawy uprawniony z praw wyłącznych do danego wzoru może zakazać osobom trzecim wytwarzania, oferowania, wprowadzania do obrotu, importu, eksportu lub używania wytworu, w którym wzór jest zawarty bądź zastosowany, lub składowania takiego wytworu dla takich celów. Należy przy tym pamiętać, że kto nie będąc uprawnionym do uzyskania prawa ochronnego lub prawa z rejestracji, zgłasza cudzy wzór użytkowy czy wzór przemysłowy w celu uzyskania praw wyłącznych podlega karze.

Jeżeli okaże się, że np. producent naklejek nie korzysta z ochrony wzoru przemysłowego, to zgodnie z art. 79 ustawy do umowy o korzystanie z rozwiązania zgłoszonego do UP, na które nie udzielono jeszcze ochrony lub prawa rejestracji, lub korzystanie z rozwiązań, które jeszcze nie zostały zgłoszone do UP, a stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, stosuje się odpowiednie przepisy dotyczące umowy licencyjnej. Umowa licencyjna o udostępnienie wzoru użytkowego czy wzoru przemysłowego stanowiącego tajemnicę przedsiębiorcy wymaga pod rygorem nieważności zastosowania formy pisemnej. Związana z tym jest również zgoda na używanie znaku towarowego tego producenta. Kwestię gwarancji na naklejki użyte w Pani produkcji należy już określić albo w umowie współpracy (w której będzie znajdować się licencja), a jeżeli nie zamierza Pani takiej zawierać, to w licencji.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Masz problem z prawem handlowym? Opisz swój problem i zadaj pytania.
(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »
{* .script("js/zaczekaj.js") *}